سالی تازه جه گرلایه موباره که بو

پاییزه که ی خه م

با دلی آکنده از غم و اندو در گذشت جوان تحصیل کرده هه ورامان اقبال سعدی دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی را بر اثر سانحه تصادف به اطلاع می رساند بدون شک فوت این عزیز سفر کرده در آخرین روزهای فصل پاییز تداعی کننده خزانی بزرگ برای دیار هه ورامان خواهد بود، درگذشت این عزیز سفر کرده را به تمام ملت عزیز هه ورامان که هنوز در سوگ از دست دادن ماموسا هه یاس غه ریبی بودند ، و به خصوص خانواده کاکه نصرالدین سعدی تسلیت عرض می نمایم و از درگاه خداوند منان برایشان صبر مسئلت دارم.

روحش قرین رحمت الهی باد (آمین)

نامه زیبای دوست هیاس غریبی در فراقش

نامه زیبای دوست هیاس غریبی در فراقش

به نام خدا

دیشب حدود ساعت 8 شب بود که تصمیم گرفتم سری به صفحه فیسبوکم بزنم به دلیل پایین بودن سرعت اینترنت نتوانستم وارد صفحه م شوم اعصابم از دست اینترنت خورد شده بود صبر کردم بیرون رفتم و در محوطه دانشگاه قدم زدم ناگهان به فکر دوران کارشناسیم در دانشگاه کردستان افتادم و با خودم میگفتم یادش بخیر اونجا با دوستام چه خاطرات خوبی داشتم حدود نیم ساعت بعد دوباره به اتاق برگشتم و اینبار با به خرج دادن کمی صبر و حوصله وارد فیسبوک شدم اولین پستی که با آن برخورد کردم باعث شد تمام بدنم خشک شود ابتدا خیال میکردم که خواب میبینم دوسه بار چشامو باز و بسته کردم و بعد دوتا سیلی به خودم زدم که از خواب بلند شوم اما در کمال ناباوری چیزی که دیدم خواب نبود وحقیقت داشت، بالای عکس دوستم ماموستا هیاس غریبی جمله " انا لله و انا الیه راجعون" نوشته شده بود فوری گوشیمو برداشتم و به خونه زنگ زدم که شاید حقیقت نداشته باشه اما متاسفانه نه تنها خبر راست بود بلکه بهم گفتن همراه او مادر گرامیشان هم به دیار باقی رفته اند.

کمی گریه کردم و تک تک خاطراتم با او رو مرور کردم ، خاطره ای که بیشتر منو ناراحت میکرد مربوط به سه سال پیش بود که در محوطه دانشکده ادبیات دانشگاه کردستان باهم نشسته بودیم و او نامه ای را برایم خواند که اشک منو در آورد، عنوان نامه " نامه ای از بوستان به گلستان " بود او این نامه را برای محمد سعید امینی و دوست عزیزم صباح خسروی نوشته بود که در تصادف دلخراش پنجم مهرماه 89 جان خود را از دست دادند همان لحظه تصمیم گرفتم نامه ای برای او بنویسم:

نامه ای از خاک غریبی به غریبی

غریبم در شهر دور افتاده، کمی صبر کن پاهایم توان آمدن ندارند، اشکهایم جاری اند انگار میخواهند دریایی از محبت و زندگی را بسازند زندگی که تو دیگر در آن نیستی

بلندشو از آن خاک مقدس و برای من همچون همیشه قطعه شعری به زبان شیرین خودمان بخوان قطعه شعری از جنس غریبانه

باور میکنی که دلم برای خواندن قطعه شعری از زبان خودت تنگ شده؟ یادت هست نامه ی از بوستان به گلستان را برایم خواندی؟ باورم نمی شود که امروز منم نامه ای از همان جنس برایت می نویسم، باور کن باورم نمی شود که وقتی برگشتم تو دیگر نباشی نمی دانم شاید الان همین جایی و من بودنت را حس نمی کنم تا به امروز شنیدن اشعارت برایم آرامبخش بود اما شاید از امروز به بعد شنیدنشان سخت باشد

نمی دانم چرا همیشه با آمدن ماه مهر دلتنگ و ناراحت میشوم شاید دلیل آن ریزش برگهای زرد پاییزی از درختان یا شایدم پر کشیدن یاران دیرین درهمین ماه باشد اما این را بدان در پاییزی ترین پاییز عمرمان تو پرکشیدی همچون پرنده ای که برای یافتن آشیانه ی همیشگی اش به پرواز در می آید

نمی دانم چرا از شامگاه موعود همه از تو سخن می گویند شاید برای این است که من باورم شود تو دیگر نیستی، تو دیگر نیستی اما به من آموختی زندگی کوتاه است، آموختی به کسانی که در این نزدیکی اند تا زنده اند محبت کنم چرا که پس از مرگ گریه و زاری دیگر سودی ندارد و به من آموختی که بزرگ بودن چه معنی دارد

باور میکنی که حتی رفتنت به من درس زندگی می آموزد؟ پس لحظه ای صبر کن و به من بگو کجا می روی و چرا اینقد غریبانه می روی چرا که این روزها همه سراغ تورا می گیرند و من در جواب آنها مانده ام و برایم سوال شده که چرا وقتی میدانستم کجایی کسی سراغ تورا نمی گرفت

تو غریبانه رفتی و غریبه ای را در اینجا تنها گذاشتی اما شاید دیگر غریب بودن برای تو معنی ندارد شاید ...

نویسنده: سیوان مرادی

متن زیبای کاک عطا حیدری در فراق شاعر جوان اورامان ماموستا هیاس غریبی

 در فراق دوست

مامۆسای زانا شاعیری ٸازییز

ماڵ ٸاوایش کە ڕد جە ورزی پاییز

هه ی داد ٸەی بێداد داخی گرانە

کە ی واذه ی کۆچووو ۆەرزی خزانە

با دلی گرفته و قلبی مالامال از غم و اندوه وداع ماموستا هیاس غریبی روحانی متدین و شاعر فرهیخته هورامی زبان شهر هورامان تخت را خدمت تمامی فرهنگ دوستان ، شاعران ، روحانیون هم قطار و خانواده داغدارشان تسلیت عرض می نماییم بدون شک وداع همیشگی آن پروانه سبکبال و آرامیدن آن طبع و سرشت مروارید گونه در کنار سه یدی بزرگ هورامان در غروب سخت پاییزی غمی بزرگ و جانکاه می باشد .

یادش گرامی روحش قرین رحمت الهی باد.

انا لله و انا الیه راجعون

به داخه وه ماموسا (هه یاسی غه ریبی) شاعیر جوان عومرو هه ورامانی ژیوای پرجه ئاواتو ویش به رذش چیرو خاکی جه خوای تعالی داوا که رمی که روحیش به جه ننه ت شاد که رو ان شاء الله

هه ورامانه که ی بێ نازوو ماتم              وه ته نی بێ یار بێ    ده سه ڵاتم

خه م خه ڵاته که ی ته مام خه مبارم        ده وڵه مه نده که ی  هه ژار  دیارم

هه رسی چه م وێنه ی لافاوان خێزا        دارو  و  دره ختی   هه راڵه   ڕێزا

نه تۆی خیاڵان به ر کریا  و   ناڵان       جه وه شی ساڵان هه ق وریا و تاڵان

خه یلێن ته موو خه م مه گێڵۆت پۆنه      جه ناڵه ی به رزت که س مه یاوۆنه

ئانێ    که   وێشا     نیاره   یارت        په ی باروو  خه مات بیێ سه ربارت

وه هارێ ئامێ سه یرانوو که شیت        پاییزێ  لوێو  وارشا   جه    به شیت

نیشتێ نه سایه ت شا له قشا بڕیه ی       مه کیشا  واردیو  سفره شا  دڕیه ی

په ی وێ نه رمانی ڕۆجیاروو   تۆ      به هه ق نه ژناسای دۆسوو یاروو تۆ

بیێ جه م هه ورێ سیاوێو بۆرێ          ئیمکاریشا که رد شه مشه له کۆرێ

که سێ مه په رسۆخۆ جه ئه حواڵت      که سێ مه ته رسۆ هه ناسه ی کاڵت

که ی وه شا وه شی ئه رتۆ ناوه ش بی     حه رام بۆ به شم ئه ر تۆ بێ به ش بی

ناڵه ت جه داخوو زاموو وه ڵاتین           زاموو وه ڵاتی بێ ده سه ڵاتین

ده ی هه قتا وه ڵات ماته م خه ڵات بی      وێنه ی غه ریبی دوور جه وه ڵات بی

                                                                   هه‌یاس غه‌ریبی

سال نو مبارک

 

فرا رسیدن سال نو را به
گلهای یاس بهشت آرزوهایم ،پدر و مادر عزیزم
که عطرشان پایدار ومهرشان ستودنی است و همچنین تمام دوستان عزیزم
تبریک می گویم

با همسر وایبر باز( واتس آپ، تانگو و ...) چه کنیم

 

باور کنیم که زندگیمان در خطر است

 

چگونه ممکن است یک نرم افزار بی آزار مانند وایبر که قرار است دوری فاصله ها را جبران کند، زندگی مشترک را به باد دهد؟ در ادامه مطلب این تهدیدها را با شما در میان می گذاریم.

در جوی آب نمی افتند، تن شان وقت خماری درد نمی گیرد، چرت نمی زنند، به سین هم شین نمی گویند اما معتادند. اگر یک پای بساط شان لنگ بزند مثلا تبلت یا گوشی تلفن همراه شان دم دست نباشد یا اینترنت وای فای شان به راه نباشد، کلافه و بی تاب می شوند و حس می کنند زندگی شان، سخت، دردناک و خسته کننده است چون آنها وابستگی شدید به نرم افزارهای ارتباطی در فضای مجازی دارند.

جنس مصرفی شان غیرقانونی نیست یا وایبر است یا لاین.وی چت، تانگو یا هر نرم افزار دیگری که اگر اتصال به اینترنت برقرار باشد می تواند آنها را به بقیه آدم های دنیا وصل کند تا با هم گپ بزنند و عکس و موسیقی به اشتراک بگذارند. شاید تصور کنید این شیوه های مدرن معاشرت تهدیدی برای عشق شما به حساب نمی آیند اما ما معتقدیم به همان اندازه که زندگی خانوادگی معتادهای به موادمخدر در خطر است زندگی مشترک معتادهای به نرم افزارهای ارتباطی هم هرلحظه در خطر فروپاشی است.

پیغام نمی رسد، خمار می شود؟
کاربران نرم افزارهای ارتباطی جزو گروه بزرگ معتادان به اینترنت محسوب می شوند چون برای استفاده از این نرم افزارها نیاز دارند به فضای مجازی متصل شوند. روانپزشکان اکنون اعتیاد به اینترنت و به تبع آن نرم افزارهای ارتباطی اش را در جدیدترین راهنمای تشخیصی آماری اختلالات روانی ( DSM ۵ ) گنجانده اند که یعنی رسما این نوع اعتیاد را جزئی از اختلالات روانی به حساب آورده اند و به همکاران شان در سراسر دنیا خبر داده اند اگر وابستگی کسی به فضای مجازی به حدی برسد که خودش و دیگران را رنج بدهد و نتواند به وظایفش در سطح خانواده و جوامع بزرگ تر عمل کند، یعنی معتاد است با ویژگی هایی تقریبا شبیه معتادان به مواد مخدر.

لازم نیست حتما اعداد بزرگ و عجیب تحویل تان دهیم تا باور کنید تعداد معتادهای وایبر، وی چت، لاین و تانگو چقدر زیاد شده ، فقط کافی است به محیط اطراف تان نگاهی بیندازید، آن وقت می فهمید بیشتر مردم به نمایشگر تلفن همراه یا تبلت شان زل زده اند و با انگشت اشاره روی صفحات تایپ می کنند یا پست های رد و بدل شده بین هم گروهی های شان را می خوانند و بی خیال محیط اطراف می خندند، اخم می کنند یا زیر لب با خودشان حرف می زنند.

حالا لابد می پرسید چگونه ممکن است یک نرم افزار بی آزار که قرار است دوری فاصله ها را جبران کند، می تواند زندگی مشترک را به باد دهد؟ در ادامه مطلب این تهدیدها را با شما در میان می گذاریم.

ما منهای هم
در یک زندگی مشترک موفق، هر دو طرف باید بخشی از ساعات طول روز را در کنار یکدیگر بگذرانند. پیش تر توضیح دادیم که از دیدگاه روانشناسی اعتیاد به استفاده از نرم افزارهای ارتباطی شبیه اعتیاد به مواد مخدر است و جالب اینکه ویژگی های روانی معتادان به این دو هم با یکدیگر وجوه تشابه زیادی دارد.

به این ترتیب همانطور که هیچ معتادی به دوز مشخصی از مواد مخدر وابسته نمی ماند و در طول دوره اعتیاد، مواد مخدر مصرفی اش را افزایش می دهد، معتادهای به نرم افزارهای ارتباطی هم با گذشت زمان، میزان حضورشان در فضای مجازی را بیشتر و بیشتر می کنند.

هرچه آنها زمان بیشتری را به حضور در فضای مجازی اختصاص بدهند وقت کمتری برای ارتباط با شریک زندگی و خاطره ساختن در کنار او دارند. یادتان باشد هر چه زمان کمتری را با هم بگذرانید، هر چه خاطرات مشترک تان کمتر باشد، هر چه وقت کمتری را صرف شناخت یکدیگر کنید، هر چه کمتر برای بررسی و حل چالش های زندگی وقت اختصاص دهید؛ بنیان زندگی مشترک تان، سست تر و احتمال از هم گسستن آن بیشتر می شود و خداحافظ گفتن تان به یکدیگر، آسان تر.

گلاویز شدن با عقربه ها
آنها که با اصول مدیریت زمان آشنا هستند لابد اصطلاح «وقت خور» را شنیده اند. وقت خورها دغدغه های کوچکی هستند که زمان شما را مثل موریانه ریزریز و ثانیه ثانیه می جوند و هدر می دهند.

همه آدم ها در برابر یک وقت خور بزرگ مثل مکالمه تلفنی دو ساعته یا ماندن سه، چهار ساعته در ترافیک مقاومت می کنند و به فکر راه چاره ای برای پیشگیری از هدر رفتن ساعت های زندگی شان می افتند برای مثال شاید از آن مکالمه تلفنی طولانی فراری شوند و بخواهند زودتر تمامش کنند یا حتی در مشغله زیاد به تماس های تلفنی وقت گیر پاسخ ندهند یا شاید برای پیشگیری از ماندن در ترافیک از وسایل نقلیه عمومی استفاده کنند یا ساعت رفت و آمدشان را تغییر دهند. می دانید چرا؟

چون مرگ ساعت های طولانی در طول روز به چشم می آید اما مرگ ثانیه ها و دقیقه ها معمولا دیده نمی شود و به همین علت است که کسی به فکر راه چاره برای جلوگیری از هدر رفتن دقایقش در طول روز نمی افتد درحالی که سرجمع آن دقیقه ها رقم قابل توجهی از ساعت ها می شود.

تکنولوژی وقت شما را می خورد
وقت خورهای کوچک که ثانیه های شما را می دزدند، از وقت خورهای بزرگ که ساعت های تان را می بلعند خطرناک ترند. جزئی از این وقت خورهای کوچک، نرم افزارهای ارتباطی هستند. ظاهر ماجرا این است که شما گاهی، تلفن همراه، تبلت یا رایانه تان را بررسی می کنید تا مطمئن شوید پیامی برای تان فرستاده شده است یا نه و گاهی لطیفه ها و پیام هایی را که دوستان فرستاده اند مطالعه می کنید و شاید به برخی پاسخی هم بدهید اما مجموع همین زمان های کوچک، ساعت هایی طولانی از روزتان را دور می ریزد بدون آنکه متوجه ماجرا شوید.

ناتوانی در مدیریت زمان به واسطه وقت گذرانی با نرم افزارهای ارتباطی چه از طرف شما و چه از طرف همسرتان باعث می شود نتوانید به وظایف اصلی تان در محیط خانواده عمل کنید و این وضعیت سطح نارضایتی اعضای خانواده و چالش های میان آنها را افزایش می دهد و پیوندهای عاطفی تان را کمرنگ می کند.

وقتی اسمایلی ها او را عاشق می کنند. برای اینکه تکنولوژی چنین بلایی را سر ارتباط شما نیاورد، باید برای هر روز زندگی تان برنامه ای دقیق داشته باشید و براساس آن عمل کنید. برنامه روزانه تان را روی کاغذی بنویسید و در طول روز مقابل کارهایی که انجام می دهید تیک بزنید و بابت کارهایی که انجام نداده اید جریمه ای برای خودتان در نظر بگیرید.

گذشته از این، لازم است که زمان استفاده از اینترنت را محدود کنید. فقط ساعت های مشخصی آنلاین شوید و به مطالعه پیام ها بپردازید و پس از پایان زمان تان اینترنت را قطع کنید تا دیگر به آن دسترسی نداشته باشید.

اما آخرین راه از همه موثرتر است. می توانید در خانه ، قانون ساعت خاموشی را اجرا کنید و تذکر بدهید که شب ها از ساعتی به بعد مایل نیستید کسی را مشغول چت کردن و تماشای عکس ببینید.

ایرانی ها به موبایل شان معتادند؟
نمی توان از نتیجه جامعی که حاصل پژوهش های داخلی در مورد آمار اعتیاد به تکنولوژی باشد با خبر شد، اما گفته می شود که ایران اکنون ۲۸ تا ۳۵ میلیون کاربر اینترنت دارد و گرچه تقریبا همه این کاربران یکی از انواع نرم افزارهای ارتباطی را نیز استفاده می کنند اما هنوز پژوهش علمی وجود ندارد که نشان دهد چه تعداد از آنها معتاد به این مظاهر تکنولوژی هستند.

خجالتی ها عاشق تکنولوژی هستند
آدم های خجالتی پشت صفحه ها نمایش راحت تر ارتباط برقرار می کنند و با دیگران صمیمی می شوند. مردم در فضای مجازی جسور می شوند و معمولا حریم های میان دو جنس مخالف در این فضا کمرنگ می شود، شاید به این خاطر که خیلی ها خیال می کنند خیانت به همسر فقط وقتی اتفاق می افتد که دو انسان در کنار هم حضور فیزیکی داشته باشند و اگر از راه دور با هم رابطه ای نامتعارف برقرار کنند، خیانتی رخ نداده است. با این حال از دیدگاه روانشناسی هر نوع رابطه خارج از عرفی با جنس مخالف که شما آن را از همسرتان پنهان کنید یا در حضور او طور دیگری جلوه اش بدهید، نوعی خیانت محسوب می شود، بنابراین رد و بدل کردن عکس های خصوصی با غریبه ها یا جوک گفتن ها و درددل کردن های چند ساعته با آدم هایی از جنس مخالف هم، نوعی خیانت است چون طبیعتا هیچ همسری چه زن و چه مرد راضی نمی شود شریک زندگی اش، صمیمیتش را خرج دوستانی اینچنینی کند که می توانند رقیبش باشند.

از سوی دیگر وقتی آدم ها از نظر فیزیکی از یکدیگر دورند، بدون خجالت، حرف می زنند و اعتماد به نفس بیشتری دارند و همین باعث می شود گاهی مرزهای ارتباط سالم را زیر پا بگذارند و حرف هایی بزنند که بعدها از گفتن شان پشیمان شوند.

هیچ یک از آنهایی که درگیر عشق و عاشقی در فضای مجازی می شوند و به همسرشان خیانت می کنند از روز اول قصد چنین کاری را نداشته اند؛ خیانت معمولا یک رخداد پیش بینی نشده از سوی دو طرف یا یکی از طرفین در رابطه ای عاطفی و غیرمجاز است.

رابطه هایی که به خیانت می انجامند معمولا از صمیمیت های کوچک آغاز می شوند یعنی همان وقت که نام خانوادگی شما به نام کوچک تان تبدیل می شود، فعل های خطاب تان مفرد می شوند، در ساعت هایی غیرعادی با طرف مقابل چت می کنید، راز می گویید و راز می شنوید، گوشی برای درددل کردن پیدا می کنید و گوشی برای درد دل شنیدن می شوید و سرانجام آرام آرام حس می کنید وابسته به کسی شده اید که از او یک عکس و یک اسم دارید.

خیانت اما مثل اعتیاد پیش رونده است و در یک سطح باقی نمی ماند و پیشرفت می کند تا جایی که ارتباط شما از صفحه های مانیتورهای تان می رسد به شنیدن صدا یا دیدن یکدیگر.

از اینها گذشته شمار قابل توجهی از گروه های اجتماعی که به لطف نرم افزارهای ارتباطی تشکیل می شوند «خاطره باز» هستند یعنی معمولا دوستان و هم دانشگاهی ها یا همکارهای قدیمی که گذر روزگار از هم دورشان کرده است دور هم جمع می شوند و گپ می زنند. این گروه ها هم خاطره های عاشقانه روزهای دوری را زنده می کنند که مثل آتش زیر خاکستر در طول سال ها آرام گرفته اند اما هرگز نمرده اند.

شما را نادیده می گیرد
نرم افزارهای ارتباطی شما را تنبل می کنند چون لازمه کار کردن با آنها کم تحرکی و گوشه ای لم دادن است. کم تحرکی یعنی نداشتن تناسب اندام، بی تناسبی هم به معنی از دست دادن جذابیت است و از دست دادن جذابیت تان هم مترادف است با افزایش خطر لغزش طرف مقابل تان.

به هر حال هرقدر هم از اهداف والای انسانی در ازدواج دم بزنید، همه می دانیم بخشی از عشق در زندگی مشترک مربوط به رابطه زناشویی است و برای داشتن یک رابطه زناشویی رضایت بخش، دو طرف باید جذابیت های شان را برای هم حفظ کنند.

همسرتان را ترک دهید
مهمترین اصل در ترک اعتیاد به نرم افزارهای ارتباطی، کم کردن ساعت های آنلاین بودن است. پیشنهادهای ما گرچه ساده اند اما شک نکنید که به کار بردن آنها، اعتیادتان به همیشه آنلاین بودن و چت بازی با نرم افزارهای ارتباطی را درمان می کند:

زمان هایی که وسایل ارتباطی تان را در طول شبانه روز چک می کنید و پیام ها را می خوانید یا گپ می زنید، در دفتری یادداشت کنید حتی اگر بسیار کوتاه باشد. سرجمع این دقایق به شما نشان می دهد چه وقت زیادی را صرف چک کردن صفحات گوناگون کرده اید. سعی کنید این دوره های زمانی طولانی را هر روز دستکم چند دقیقه کم کنید.

تفریح های خارج از خانه را در کنار همسرتان زیاد کنید. قرار نیست این تفریح ها گران باشند حتی اگر نمی خواهید به کنسرت یا تئاتر یا سینما بروید، همین که به پارک سری بزنید کافی است. وقتی به تفریح می روید، اینترنت وسایل تان را قطع کنید و به خودتان قول بدهید حتی نیم نگاهی به صفحه نمایشگر تبلت یا تلفن همراه تان نیندازید.

با دستگاه های ارتباطی مثل تلفن همراه و تبلت در محل های پر رفت وآمد و شلوغ خانه کار کنید و از رفتن به گوشه های دنج خانه برای بررسی پیام های تان بپرهیزید چون هرچه مکانی که در آن پیام می خوانید و چت می کنید، امن تر باشد، زمان بیشتری به این نوع فعالیت ها اختصاص می دهید.

منبع:آفتاب

عشق کور است

عشق کور است

دختری بود نابینا که از خودش بخاطر کور بودنش تنفر داشت. او از همه بجز دوست پسر بامحبتش متنفر بود. آن پسر در همه حال کنارش بود. آن دختر می گفت اگر فقط می توانست دنیا را ببیند، با دوست پسرش ازدواج خواهد کرد.

روزی کسی دو چشم به دختر اهدا کرد و او توانست همه چیز از جمله دوست پسرش را ببیند. پسر از او پرسید، "حالا که می توانی دنیا را ببینی، با من ازدواج می کنی؟"

دختر وقتی دید دوست پسرش هم کور بوده شوکه شد و از ازدواج با او سرباز زد. پسر با اندوه زیاد او را ترک کرد و چندی بعد در نامه ای برایش نوشت:

"فقط از چشمانم خوب مراقبت کن عزیزم."

این داستان نشان می دهد که چگونه وقتی شرایط انسان تغییر میکند، فکرش هم دگرگون می شود. تنها اندک افرادی هستند که گذشته شان را فراموش نمی کنند و در همه حال حتی در سخت ترین موقعیت ها حضور دارند.

زندگی یک نعمت است.

امروز هرگاه خواستید کلمه ای ناخوشایند به زبان آورید، به کسانی فکر کنید که قادر به تکلم نیستند.

قبل از اینکه بخواهید از مزه غذایتان شکایت کنید، به کسی فکر کنید که اصلاً چیزی برای خوردن ندارد.

قبل از اینکه از همسرتان شکایت کنید، به کسی فکر کنید که برای داشتن یک همدم به درگاه خدا زاری می کند.

امروز پیش از آنکه از زندگیتان شکایت کنید، به کسی فکر کنید که خیلی زود هنگام به بهشت رفته است.

قبل از آنکه از فرزندانتان شکایت کنید، به کسی فکر کنید که آرزوی بچه دار شدن دارد اما عقیم است.

قبل از آنکه شکایت کنید که چرا کسی خانه تان را تمیز نکرده یا جارو نزده، به آدمهایی فکر کنید که مجبورند شب را در خیابانها بخوابند.

پیش از نالیدن از مسافتی که مجبورید رانندگی کنید، به کسی فکر کنید که مجبور است همان مسیر را پیاده طی کند.

و پیش از آنکه از شغلتان خسته شوید و از آن شکایت کنید، به افراد بیکار و ناتوان و کسانی که در آرزوی داشتن شغل شما هستند فکر کنید.

اما قبل از اینکه به فکرِ گرفتن انگشت اتهام به سوی کسی یا محکوم کردن او بیفتید، بیاد بیاورید که هیچ کدام از ما بی گناه نیستیم و همه به یک خالق جواب پس می دهیم.

و زمانی که افکار ناامید کننده در حال درهم کوبیدن شماست، لبخندی بزنید و خدا را بخاطر زنده بودنتان شکر کنید.

زندگی یک نعمت است، از آن لذت ببرید، آنرا جشن بگیرید و ادامه اشدهید

جاده ی زندگی

جاده ی زندگی

در گذر از جاده ی زندگی آموختم…
خیلی چیزا رو نمیشه به زور از خدا خواست
اگه چیزی یا کسی قسمتت باشه بهش میرسی نه اینکه به زور و التماس از خدا بخوای و وقتی چند سال از زندگیتو از دست دادی تازه بفهمی اشتباه کردی
اینو فهمیدم که وقتی ناامید و شکست خورده شدی فقط خود خدا میتونه کمکت کنه و وقتی از ته دلت ازش خواستی دوباره میذارت تو راهی که باید از اول میرفتی
فهمیدم که شاید دیر شده باشه اما باید امیدوار بود
فهمیدم که باید قدر خونوادمو بدونمو دوسشون داشته باشم
و فهمیدم که:
گاهی باید از دلواپسی , نگرانی و تردید دست بکشیم و ایمان داشته باشیم که همه چیز درست خواهد شد
شاید نه آنگونه که ما انتظار داریم بلکه آنگونه که صلاح در آن است…

در گذر از جــــــــــــــــاده ی زندگـــــــــــــــی آموختم….
آموختم که همیشه و در هر شرایطی میشه لبخند زد،حتی تلخ
آموختم که آدما همیشه اون چیزی نیستن که نشون میدن
آموختم که آیینه ی هر کس باشم
آموختم که فرق نمیکنه چه جور خــــــــــــدا رو صدا کنم،مهم اینه که اون حرف منو میفهمه و واسم یه دوست خوبه
آموختم که امن ترین مکان آغوش گرم خونوادمه
آموختم که ارزش هرکس به مقام و منزلتـش نیس،به شخصیت و درک و فهم شه

که بی دریغ بخندم
که بی حساب ببوسم
همیشه راست بگویم
که رخت نو بپوشم
به ضرب ساز بچرخم
به جرم عشق بجوشم

در گذر از جاده ی زندگی آموختم….
که زندگی طولانی ترین داستان دنیاست که نمیشه زودتر صفحه آخرش رو خوند و برای دونستن آخر داستان باید تمام عمر و هستیت رو صرف خوندنش کنی
كه خدا عشقه وعشق تنها خداست وقتي نا اميد ميشم ، خدا با تمام بزرگیش عاشقانه انتظار ميكشه تا دوباره به رحمتش اميدوارشم
اگه تا الان به انچه می خواستم نرسيدم،خدا برام بهترش رو درنظر گرفته.
و اینکه آموختم كه زندگي سخته ولي من از اون سخت ترم….

لاوین نازنینم

یادش به خیر آن روزگاران

فرارسیدن ماه نزول رحمت الهی بر همه مسلمانان جهان مبارک باد

.

ستایش مخصوص خداوندی است که بر ما، با هدایت به شاهراه ستایشش، منت نهاد و ما را اهل ستایش قرار داد که از سپاس گزاران احسان او باشیم …

و سپاس خداوند را که دین آسمانی اسلام را برای ما مختص ساخت تا در سایه سار آن، به سر منزل سعادت و خرسندی اش روان گردیم …

و حمد بی حد و ثنای بی عدد، خدای احد را که ماه خود، ماه اسلام، تزکیه و تصفیه و نزول کتاب وحی- رمضان - را یکی از راه های احسان بر بندگان قرار داد.

دگر بار در گردونه زمان و در چرخه منظم هستی که جلوه ای از جلوات حی ذات و آیه ای از آیات خداوند است، به رمضان رسیده ایم…

موسم رحمت و تجلی حقیقت،

نزول برکت،

شهر تطهیر قلب و

پرگشودن به جانب رب و ماه بی اعتنایی به عالم سفلی و صعود به جهان والا،

ماه مردم و بیدار شدن و بیدار کردن مردم.

فصل آگاه کردن آنها که نمی دانند و تذکر به آنها که می دانند، شهر برانگیختن آنها که نشسته اند و بازگرداندن آنها که برگشته اند و هنگامه ی نیرو دادن به فریادی که درحال نشستن است و زمان کمک به پرنده ای که در حال سقوط.

با حلول ماه رمضان، دعوت همگانی برای بسیج مومنان به شرکت در مهمانی خدا و بر سر سفره های بی منتهای نعمت خداوند، پرتوهای پاکت کننده روح بخش اسلامی، اعلام می گردد و مومنان واقعی زنجیرهای بردگی و اسارت را با کثرت استغفار و بلند کردن دستان به نیایش و سجده های خالصانه پاره می کنند و می آموزند که رفاه مادی و آسایش زندگی و بهره مندی از مواهب طبیعت و امیال نفسانی، هدف والای الهی و انسانی نیست، بلکه وسیله ای برای تعالی و تکامل انسانی و رسیدن به قله های رفیع انسانیت است.

در این ماه مرغ باغ ملکوت که اسیر جسم آدمیان است، چند صباحی در زندان را گسسته و پرده های جهل و ظلمت جسم را پاره و برای طواف در عالم بالا، بال می گشاید و لباس ترک تعلق به تن می کند.

روز پدر مبارک

پدر جان ، با یك دنیا شور و اشتیاق وضوی عشق می گیرم و پیشانی بر خاك می گذارم و خداوند را شكر می كنم كه فرزند انسان بزرگ و وارسته ای چون شما هستم. پدر جان عاشقانه دوستت دارم و دستانت را میبوسم.

دو عکس زیبا از دیارم

این دو عکس را به همه دوست داران هورامان نازنینم تقدیم می کنم

کوهستان بندن

مطلبی به زبان هورامی از ماموستا هه یاس غه ریبی

                                                                                    هه‌ورامی و ده‌سوو په‌ل شانای چه‌نی لافاوو فۆتیای

ڕه‌گوو ڕیشه‌و وه‌ته‌ن دۆسی چه‌قان دڵوو هه‌ر بنیادمێ ساحیب ئاوه‌زیوه وجه ڕاسینه ڕاو به‌رشیه‌ی جه وه‌شه‌ویسی وه‌ڵاتی په‌ی هیچ به‌شه‌رێ ژیری نیا.به‌ڵکووئی بنیادمه ڕوه هه‌رلێ بنیۆو جه هه‌رعانێنه ژیوۆ، وه‌ختانوه ختێ ڕه‌گوو لاملاش به یادوو وه‌ته‌نی شلێ باره‌و هه‌رسوو دیده‌ی غه‌ریب که‌وته‌یش قه‌ڵوازه به‌سا.

ئی وه‌شه‌ویسیه خه‌ڵاتێ خۆدایین که ئه‌وه‌ڵ جار گه‌وره پیایاو به‌شه‌ری مسان که خاسته‌رین ڕانموونێو ڕاو وه‌ته‌ن دۆسی بیێنێ.نازارته‌رین مامۆساو به‌شه‌ری که ڕۆزگار پێسه‌و ئادیش نه‌ویناو جارێته‌ر مه‌وینۆوه ، پێغه‌ممه‌ری ئازیز بێ که عانێ وه‌ته‌ننه وستشا جبه‌رڕوه‌ش نیا مه‌دینه‌ی،هه‌رسی پڕێ چه‌ماشوو لایێش وستۆ مه‌ککه‌یو فه‌رماواش:ئه‌ی مه‌ککه تۆلاو منۆ وه‌شه‌ویسته‌رین وه‌ڵاتوو خۆداینی ئه‌گه‌ر ده‌سوو زڵموو زۆری نه‌بیێ،هه‌رگیزنازێنێت جیای.یا هه‌ر عانێ مه‌دینه نه گنێوه هۆشوو کوه‌کاو مه‌ککه ی فه‌رماوێ :(الاحد جبل یحبنا و نحبه)یانێ:ئۆحۆد کوێوه‌ن که ئێمه‌ش وه‌ش مسیه‌یمێو ئێمه‌یچ ئادما وه‌ش مسیۆ.

یاگێو دڵوه‌شین که باروو خه‌مه‌کاو ژیوایما به شه‌ماڵوو سه‌رشاخه‌کاو به‌هه‌شتوو سه‌رزه‌مینی هه‌ورامانی ڕه‌نگینی وزمێ جبه‌رو هه‌زارجارێ شۆکرانه‌وجاروو خۆداینمێ که جه وه‌ڵاتێنه ژیومێ که که‌موو کۆڕی فه‌رهه‌نگیش نیاو گرد که‌وچێنه په‌ڕڕاو یاگێو شانازیو کۆرده‌وارین.مه‌سه‌ل عانێ باسوو که‌شۆکۆی زه‌ریفیو ژیوگه‌ی پاکوو پۆخته‌ی کریۆ شاهۆ کۆساڵانوو ته‌ختوو عه‌وداڵان سه‌ری به‌رزوو ملی به‌رز باڵامرمانا.یاهه‌رعانێ باسوو ده‌سکه‌ردی فه‌رهه‌نگی کریۆ،جه زه‌ریفینه هیچچێ کڵاشوو چۆخۆڕانکوو هه‌ورامانی مه‌ماڕۆوه.یا ئه‌گه‌ر باسوو گه‌وره پیایاو کۆردی مێ وه‌رۆنه‌وه‌دونۆپیره‌و هه‌ورامانیو مه‌شایخێ دڵڕۆشنێو،مفتیێو ته‌خته‌یو نیه‌ریو مه‌ردۆخیێو هه‌ورامانوو ته‌ختیو،نموونێو مه‌وله‌وی و سه‌یدی و بێسارانی و مه‌ڵاحه‌سه‌نوو دزڵیێ و كێوکێ مرواری و وێروئه‌ده‌ب وهۆنه‌رینێ.یا عانێ باسوو قۆره‌توو زوانه‌وانی کریۆ هه‌ورامی وه‌راوه روو ڕه‌فێقه‌کاشۆکه‌م نمارۆ.یاعانێ به‌یتوو باوو کۆرده‌واری بۆ به‌نیشانێو تیروو سه‌ره نجێ،نه‌ورۆزوو دێوه‌زناویو زه‌ماونوو پیشه‌لیاری جه هۆش مه‌شا.کۆرتوو که‌م،هه‌وراماننه هه‌رچی دڵی وه‌ش گه‌ره‌ک بۆ وینیو هه‌رچێ وینی دڵی وه‌ش گه‌ره‌کا.

ئه‌یا وه‌ڵاتێ پی شاخوو باڵۆ،یاگێو شانازیو کۆرده‌واری نیا؟ئه‌یا مه‌شیۆ په‌ی پارێزنایش جه ته‌ڵه‌و دژمه‌نا قۆڵێ پیاوه‌تی هۆرماڵمیاوه؟به‌ڵێ هه‌قوو وێمان به هه‌ورامانی وزوانیو فه‌رهه‌نگیو به‌یتوو باویشۆ نازمێو ئه‌ر که‌سێ خه‌ریکوو پارێزنایشا قه‌درش گێرمێو ناحه‌زوو که‌مته‌رخه‌ماش بێمێ.

به‌ڵام فره فره به داخه‌وه ئارۆ هه‌ورامانێ پی ده‌وڵه‌مه‌ننی پێسه‌و گه‌دایێ نه‌داری ته‌ماشه  کریۆو جه لایه‌نوو داموو ده‌زگاو ده‌سه‌ڵاتداره‌کاوه نیمه هه‌نگامێ په‌ی پارێزنایو فه‌رهه‌نگیش به تایبه‌ت بابه‌توو زوانیش هۆرمه‌گیریه یۆو ورده ورده خه‌ریکا دلێ لافاوو فۆتیاینه خنیکیای خنیکیۆ.گرد زانمێ ئارۆ ته‌له وزیۆنوو ڕادیۆو ماباقی ده‌زگا خه به ریاو نه‌کێ،په‌ی زیننه‌که‌رده‌یوه و زوانی چه کاریگه‌ریێشا هه‌نوو به بێ دوودڵی مه‌نه‌یوه و زوانی به‌سیان  به مه‌نه‌یوه وئادیشاوه.به‌ڵام هه‌ورامی هیچ که وێش چی به‌شێ بێ به‌ش کریانوو سه روێ کاناڵێ ته له وزیۆنیه ش نیه‌نه،به داخه‌وه حه‌وت ڕوێ جارێ به رنامێ ڕیکوو پیکی هه‌ورامی که بنیادمی ژیروو ئه‌ده‌ب دۆس په نه ش حه‌زکه‌رۆ جه لاوهیچکام جه که ناڵه ته له وزیۆنیه کۆردیه‌کاوه مه‌گنۆ سه‌ر.جارجارێ وینی کتووپڕ یۆ چی کاناڵا به زمێ چه پڵێ چه نی هۆرپڕایێش وزۆ سه روو کووچێ خه ریکنۆماو خه ڵه تنۆما.ئه یا هه ورامان پا گه وره ییوه که باسماکه رد حه فته نه  لیاقه توو به رنامێ چن سه عاتی که به شێوه زوانوو وێش کریۆوه نیاش؟ئه‌یا هه‌ورامان گۆشێ جه کۆرده واری نیا و ئشیۆ پی شێوه بێ که سوو کرۆڵ بۆ؟ئه‌یا هه ورامی چێروو ده ساو کاربه ده سانه خه ریکوو گیانکه نشتی نیا؟چی؟په ی چێشێ؟

ئینه چن گله یێ بێنێ جه لایه نوو هه رکه سێوه که دڵش جه فۆتیاو گۆشێ جه فه رهه نگوو کۆرده واری که هه ورامین سۆچای سۆچۆ چا برایاما که جه ڕادیۆو ته له وزیۆنوو ئه و ده زگا خه به ریاونه کای ته رینه ده سشا ملۆ. ئاواته وازنا که ئی ناڵه و ئێمه شا یاوۆ ده س تا به ڵکوو هه ورامی جه داموو فۆتیای ڕیۆو تا ده وڵه مه ننیو کۆردی جه گرد بابه تێنه فره و فره ته ر بۆ.ئیشه ڵڵا.

جه ئاخرۆ ئشیۆ گرد زانمێ ، ئیسه که  چه رخ پی شیوه گێڵۆ، زیننه که رده یوه و هه ورامیو ده س گێریو فه رهه نگیش  ئه رکوو سه روو شانه و  گرد لایێمانوو ئشیۆ گرد جه یاگێ وێمانه ده س به کاروو پارێزنایو ئی گۆشه جه فه رهه نگوو کۆرده واری بیمێو  گرد ده س گێرمێ ده سوو یۆیوه ونازمێ که مته ر خه میو بڕێما ئاویر بنیۆ خه رمانوو هۆشوو بڕێ ته ریماوه.که لیمه قه دیمیه کاش که خه ریکێنێ هێلیانوو خیاڵانه به رمشا یۆزمێوه و له له داریشا که رمێ.واته و شیرینوو وه ڵینه کاما لاپه لوو دڵینه بنویسمێو شێعروو شاعیره کاما که رمێ چراوو یانه و فه رهه نگیما و کۆرتوو که م چانه ی ده سمانه به رمێ که مته ر خه می نه که رمێ چوون به شه وهه ورامانی نازاری ئانه نیا که تڵاش بریۆ چه نه و ته نه که ش دریۆ په نه و هه رگیز وه ش نیا وه هارێنه  په ی سه یرانوو که یفوو وێما گۆڵوو گیواوه که یش پاشێل که رمێو گۆراڵه کاش که نمێو هێزمه کاش گڕنمێ و چیلاوه مه نه یوه و فه رهه  نگه که یش ، قه دروو په لکه پووشێش نه بۆ لاماوه.

هه ورامانه که ی بێ نازوو ماتم              وه ته نی بێ یار بێ    ده سه ڵاتم

خه م خه ڵاته که ی ته مام خه مبارم        ده وڵه مه نده که ی  هه ژار  دیارم

هه رسی چه م وێنه ی لافاوان خێزا        دارو  و  دره ختی   هه راڵه   ڕێزا

نه تۆی خیاڵان به ر کریا  و   ناڵان       جه وه شی ساڵان هه ق وریا و تاڵان

خه یلێن ته موو خه م مه گێڵۆت پۆنه      جه ناڵه ی به رزت که س مه یاوۆنه

ئانێ    که   وێشا     نیاره   یارت        په ی باروو  خه مات بیێ سه ربارت

وه هارێ ئامێ سه یرانوو که شیت        پاییزێ  لوێو  وارشا   جه    به شیت

نیشتێ نه سایه ت شا له قشا بڕیه ی       مه کیشا  واردیو  سفره شا  دڕیه ی

په ی وێ نه رمانی ڕۆجیاروو   تۆ      به هه ق نه ژناسای دۆسوو یاروو تۆ

بیێ جه م هه ورێ سیاوێو بۆرێ          ئیمکاریشا که رد شه مشه له کۆرێ

که سێ مه په رسۆخۆ جه ئه حواڵت      که سێ مه ته رسۆ هه ناسه ی کاڵت

که ی وه شا وه شی ئه رتۆ ناوه ش بی     حه رام بۆ به شم ئه ر تۆ بێ به ش بی

ناڵه ت جه داخوو زاموو وه ڵاتین           زاموو وه ڵاتی بێ ده سه ڵاتین

ده ی هه قتا وه ڵات ماته م خه ڵات بی      وێنه ی غه ریبی دوور جه وه ڵات بی

                                                                   هه‌یاس غه‌ریبی

معرفی جاده های زیبای ایران

معرفی جاده هجیج -اورامانات به عنوان یکی از ده جاده زیبای ایران

---

در این آمار اما چیزی كه برای ایرانگردان واضح و قرار است برای ایران دوستان و اهالی گشت و گذار هم بدیهی باشد، زیبایی‌های فراوان جاده‌های ایران است؛ جاده‌هایی كه خود جاذبه‌اند و مشوقی برای آن كه دل به آنها بسپاری و بروی. در این جا به ده جاده زیبای ایران پرداختیم؛ جاده‌هایی كه از كرانه‌های شمال تا دشت‌های جنوب كشیده شده است.

 

 سپیدان ـ نورآباد

 

جاده‌های شمالی استان فارس در پاییز، زمستان و بهار تصاویری بهشت‌آسا می‌آفرینند. جاده سپیدان به یاسوج، دشت ارژن، دشت برم، جاده شیراز به سپیدان و سپیدان به نورآباد از زیباترین این جاده‌ها هستند. مزارع و زمین‌های كشاورزی، دشت‌های وسیع و كوه‌های زیبا به راستی بی‌بدیل‌ترین مناظر جاده‌های ایران را تصویر می‌كنند.

 

 

 پوشش گیاهی انبوه درختان بلوط، بنه، كلخنگ، بادام وحشی، انجیر كوهی، تمشك، سپیدار و آویشن تنها برخی از گیاهان متنوعی هستند كه مناظری رنگارنگ را در دو سوی جاده می‌آفرینند. با این حال شاید كمترین میزان شهرت را این جاده‌ها در میان گردشگران عادی دارند.

 

 كرند غرب ـ بابایادگار

 

جاده‌های كوهستانی استان كرمانشاه با طبیعت متفاوتی كه پیش روی گردشگران قرار می‌دهد از دیدنی‌ترین جاده‌های ایران به شمار می‌آیند. یكی از بكرترین آنها خروجی بابایادگار از جاده كرند غرب به سرپل ذهاب است.

  

 

 دو طرف جاده جنگل‌های بلوط و تپه‌های سبز و زرد نگاهتان را مجذوب و سرگردان می‌كند و دیواره‌های سنگی عجیبی كه گهگاه اطرافتان می‌بینید شكلی اسطوره‌ای به جاده می‌دهند. چسبیده به جاده بابایادگار آبشار گمنام، اما بی‌مانند ریجاب را هم می‌توانید ببینید كه ارتفاع آن بیش از 150 متر تخمین‌زده می‌شود.

 

 گردنه حیران

 

بسیاری از قدیمی‌ترها وقتی می‌خواهند زیباترین جاده‌ای كه رفته‌اند را نام ببرند نیازی به زمان زیادی برای انتخاب ندارند. گردنه حیران در غرب شهرستان آستارا یكی از مسیرهای اصلی ارتباطی اردبیل به گیلان است.

  

 

  این گردنه از یك سو مشرف به كوه‌های پوشیده از جنگل‌های انبوه و از سوی دیگر مشرف به دره‌ای است كه رود آستاراچای از آن عبور می‌كند. رودی كه تعیین كننده مرز ایران و جمهوری آذربایجان (آران) است.

پیچ‌های تند جاده‌ای كه همچون ماری عظیم‌الجثه در جنگل‌های مه‌آلود و سبز حیران پیچ می‌خورد راهی به جز توقفی هرچند كوتاه پیش رویتان باقی نمی‌گذارد؛ آن هم برای تماشا.

 جاده‌هایی كه استان گیلان را به استان اردبیل متصل می‌كند، از دیدنی‌ترین جاده‌های جنگلی ایران به حساب می‌آیند. جاده ماسال به خلخال بویژه در منطقه «اولسبلنگاه»، جاده ماسوله به خلخال كه یكی از برنامه‌های ثابت پیاده‌گردی طبیعت‌گرد‌های حرفه‌ای است ومعروف‌تر از همه جاده اسالم به خلخال از این جاده‌ها هستند

 

اسالم ـ خلخال

 

جاده‌هایی كه استان گیلان را به استان اردبیل متصل می‌كند، از دیدنی‌ترین جاده‌های جنگلی ایران به حساب می‌آیند. جاده ماسال به خلخال بویژه در منطقه «اولسبلنگاه»، جاده ماسوله به خلخال كه یكی از برنامه‌های ثابت پیاده‌گردی طبیعت‌گرد‌های حرفه‌ای است ومعروف‌تر از همه جاده اسالم به خلخال از این جاده‌ها هستند.

  

 

 مسیر پیچ در پیچی كه اسالم و خلخال را در دو استان اردبیل و گیلان به هم متصل می‌كند، شما را به دنیایی دیگر می‌برد.

دامنه‌های سرسبز، گله‌های گوسفند، كلبه‌های چوبی روستایی و مه كه گاهی زیر پایتان و گاه تا روی جاده پیش می‌آید تابلوهایی هستند كه در این جاده به نمایش گذاشته شده‌اند.

 

 هجیج ـ اورامانات

 

بسیاری از گردشگران جاده پاوه تا هجیج را برای دیدن این روستای زیبای كردنشین پیموده‌اند، اما اغلب نمی‌دانند‌ اگر همین جاده را تا انتها بروند با مناظر بكر و بدیعی از رودخانه پرآب سیروان، آبشارها و چشمه‌های گوناگون روبه‌رو می‌شوند. كبابی‌های بین راه در منطقه بل‌بر با گوشتی بی‌مانند از شما پذیرایی می‌كنند.

  

 

 عرض كم، ریزش هر از گاه كوه، شیب تند و طرح هندسی عجیب این جاده نیز هیجانی به یاد ماندنی را برای گردشگران رقم می‌زند. در برخی نقاط جاده باغ‌های سرسبز و در برخی نقاط مرتفع چند‌متر برف؛ تنوع آب و هوایی بی‌مانندی را به شما هدیه می‌دهد.

 

 سراوان ـ فومن

 

این بار كه از جاده رشت به شمال كشور می‌روید نرسیده به رشت جاده دست‌چپتان را كه به فومن می‌رود انتخاب كنید. جدای از سرسبزی بی‌همتا و بكرش، اگر پاییز یا زمستان و بویژه در ساعات اولیه صبح به این جاده برسید، با دیدن مه صبحگاهی كه بر رنگ قهوه‌ای مات درختان در زمینه آبی آسمان نشسته، رویایی در بیداری را تجربه می‌كنید.

  

 

 از دیدنی‌های این جاده موزه بزرگ روستایی گیلان است كه نمونه‌هایی از انواع خانه‌های روستایی گیلان را در دل جنگل‌های بكر سراوان پنهان كرده است.

 

 طبس ـ خور و بیابانك

 

جاده‌های كویری تنها به دلیل بافت بیابانی اطرافشان زیبا نیستند. اگر در یك غروب زمستانی یا حتی پاییزی در جاده طبس به خور و بیابانك باشید ممكن نیست باور كنید كه جاده از میان دریا نمی‌گذرد. بازتاب نور رنگارنگ در هر دوسوی جاده، دریایی را پیش چشمانتان ترسیم می‌كند كه دریا نیست، اما تا آن را لمس نكنید باور نخواهید كرد كه فقط نمك سراسر چشم‌اندازتان را فراگرفته است.

  

 

  دیدنی‌هایی همچون تل‌ماسه‌ها، قلعه‌های اسماعیلی، درختان كهنسال و سدهای تاریخی ‌كه به این و هم شگفت‌انگیز اضافه كنید، دلایل كافی برای سفر به طبس را خواهید یافت.

 

 جم ـ فیروزآباد

 

جاده جم به فیروزآباد كه مركز استان فارس به عسلویه در كرانه خلیج فارس را بسیار نزدیك كرده است، از جاده‌های بسیار دیدنی جنوب كشور است. در آغاز، جاده‌ای كوهستانی با شكل‌های خیالی و شگفت‌انگیز دو طرف جاده را گرفته است، اما هرچه بیشتر وارد استان فارس می‌شوید جاده سبزتر و طبیعت شگفت‌انگیزتر می‌شود.

  

 

تنگه‌های اطراف جاده بویژه شكاف «هایقر» تصاویری همچون «گراند كانیون» را برایتان تصویر خواهد كرد با این تفاوت كه این جاده‌ها هم سبزترند و هم در عمق این شكاف رودخانه‌ای پرآب جاری است.

 

 جندق ـ معلمان

 

اگر به تصاویر شگفت‌انگیز، وهم‌آلود و زیبای كویری علاقه‌مندید، جاده جندق به معلمان را ازدست ندهید. این جاده از قلب كویر مركزی ایران می‌گذرد و جنوب و شمال آن را به هم وصل می‌كند. به احتمال زیاد در طول جاده تنها خواهید بود و هنگام طی مسافت حدود 200 كیلومتری این جاده انواع بافت‌های عجیب و غریب كویری را مشاهده خواهید كرد.

  

 

 در برخی نقاط در دوسویتان تا خط افق حتی بته‌ای خار دیده نمی‌شود و گاهی تپه‌های سرخ رنگ خاكی همه میدان دیدتان را می گیرد. سكوت كویر را اینجا می‌توانید تجربه كنید، از جندق در نزدیكی شهرستان خور و بیابانك استان اصفهان تا معلمان در نزدیكی دامغان استان سمنان.

 

 كرج ـ چالوس

 

نمی‌توان از جاده‌های ایران سخن گفت و از جاده چالوس یاد نكرد. این جاده كه سال 1312 كرج و چالوس در دو سوی البرز را به هم متصل كرده، خاطرات سفر بسیاری از ایرانیان را رقم زده است. كارگران را برای حفر تونل كندوان در دل كوه با یك سكه پنج ریالی تشویق می‌كردند و معروف است كه به ازای هر كلنگ به كارگران این مبلغ را می‌دادند.

  

 

 از دره‌های سرسبز آغاز راه گرفته تا دیواره‌های سنگی ارتفاعات بلند البرز، مناظری آشنا و به یاد ماندنی برای ایرانیان به شمار می‌آیند، تا جایی كه بسیاری از ایرانیان اصطلاحات به «جاده» رفتن را مترادف با این جاده می‌دانند. فرعی‌های این جاده مانند جاده‌های یوش، شهرستانك و كلاردشت نیز هر‌یك‌زیبایی‌های خاص خود را دارند.

 منبع: jamejamonline.ir

باز آمد بوی یار از کوچه باغ آشنایی

جانم فدایت یا رسول الله

در عصرى که ظلمت و تاریکى جهان را فراگرفته بود و علم و معرفت جاى خود را به جهل و نادانى سپرده بود و اثرى از حیات انسانى به چشم نمى‏خورد، در تاریک‏ترین نقطه زمین و در میان جاهل‏ترین انسان‏ها، فردى چشم به جهان گشود که عالَم را به نور وجود خویش روشن ساخت 
در شبه جزیره عربستان و در شهر مکّه، نیمه شب هفدهم ربیع الاوّل عام الفیل، همان سال که سپاهیان ابرهه براى نابودى کعبه به مکّه آمدند و بوسیله ابابیل الهى به هلاکت رسیدند، هنگامى که اهالى شهر در خواب بودند، زنى به نام آمنه بیدار بود و در انتظار تولّد فرزند خویش به سر مى‏بُرد ناگهان چهار زن بلند قامت، در حالى که بوى مشک و عنبر از آنان به مشام مى‏رسید و ظرف‏هاى بلورین به دستشان بود بر آمنه وارد شدند و به او گفتند از این نوشیدنى بنوش هنگامى که آن را نوشید نورى از چهره‏اش ساطع شد زنان به او گفتند بشارت باد بر تو به آقاى اوّلین و آخرین، محمّد مصطفىص؛ ناراحت مباش که ما براى خدمت به تو آمده‏ایم در این هنگام آمنه به خواب رفت و فرزند، تولّد یافت آمنه بیدار شد و صحنه عجیبى را مشاهده کرد نوزادش پیشانى خود را بر زمین گذاشته است و انگشت اشاره به سوى آسمان گرفته، مى‏گوید لا اله الاّ اللّه در این حال آمنه ندایى آسمانى شنید که بهترین مردم را زاییدى، نام او را محمّد بگذار و صدایى دیگر به گوشش رسید؛ »جاءَ الحَقُّ وَزَهَقَ الباطِلُ إِنَّ الباطِلَ کانَ زَهُوقاً«

نامه ای به دوست

سلام ای مهربانم

حالت چگونه است هر روز لابه لای صفحات غبار آلود ذهنم یاد تورا به نظاره می نشینم, و هر روز برایت شعر دلتنگی می خوانم چقدر سخت دوری از کسانی که دوست داری لحظه لحظه گذران روزگارت را با آنها تقسیم کنید برایت این نامه را می نویسم تابدانی هنوز هم هرروز و هرلحظه به یادتم و حتی فراق دوساله مان نتوانسته تصویر زیبایت را از خاطراتم پاک کند. دلم به اندازه تمام دلتنگیها و به اندازه تمام لحظات تنهاییم برای دیدارت تنگ شده کاش فقط لحظه ای کوتاه دوباره تورا می دیدم و صورت زیبایت را می بوسیدم ولی افسوس که فاصله ها اجازه را به من نمی دهند،دلتنگت شدم خیلی زیاد و نمی توانم دلتنگیم را پنهان کنم ، راستی سرزمینی که تو به آن پانهاده ای چگونه جایی است، آیا در آنجا هم وصل هجران هست یا فقط دیدار و وصال است، سرزمین من دیگر صفایی ندارد آنقدر آدمهاش غرق تجملاتش شده اند که روح زندگی و آرامش را از آن گرفته و غباری از کینه و بغض رویش را پوشانده شاید در سرزمین تو شقایقها به خاطر آدما سر از خاک درآورند و در سرزمین من همه می گویند "تاشقایق هست زندگی باید کرد" پس بعد از پرپر شدن شقایق چه کنیم،

کاش میتوانستم پرواز کنم و خودم را از این دیار دور کنم دلم برای صفای روزگاران گذشته خیلی تنگ شده آن روزها که همه درو بخاری نفتی جمع می شدند و باهم می گفتند و می خندیدند ولی حالاچی هیچ کس از خانه همسایه اش خبر ندارد و حتی اورا نمی شناسد، اینجا خیلی خراب شده، فقط باید گریست و گفت یادش بخیر آن روزگاران.

راستی دیگر تاب و توان دوریت را ندارم و پاهایم دیگر نای راه رفتن ندارند کاش روزی بتوانی فقط برای لحظه ای برگردی  و کنارم باشی و تا بتوانم شاید دوریت را تحمل کنم، دلم برای صدای قشنگت گرفته ولی هنوز زمزمه و تن صدایت در گوشم طنین انداز است و مشناسمش، نمی دانم چرا اینقدر دلم زود به زود برایت تنگ می شود شاید تو با همه فرق داشتی نمی دانم در کدامین کوچه پس کوچه دنبالت بگردم یا در کدامین دشتها و صحرا ها سراغت را بگیرم، از لاله های پرپر هم سراغت را گرفتم ولی آنها هم جوابی برایم نداشتند، خودت بگو رفیق نازنینم برای دیدنت از کدامین کوچه ها بیایم.

این نامه را برایت نوشتم که بدانی هنوز هم دلم برایت پرپر میزند و هنوز هم تصویر زیبایت از لابه لای دفترچه خاطرات ذهنم پاک نشده دوست خوبم "صباح" عزیزم.

امروز دوبار دلتنگ شدم ! یک بار برای تو و یک بار برای تو !!!
اول برای نداشتنت ، دوم برای نداشتنم …
دوستت دارم و نداری ام !
می روم و میدانم که تو زودتر رفته ای …

دو عکس از بندن

آخ که چقدر دل تنگم

فره گیلایمه ئی هه رد په ی ئه و هه رد...............دوورجه ئازیزا عه مرما ویه رد

سه ییه کی یاوه پاینوو گولاوا...............واده و دما گه له و نازارا یاوا

غه ریب که وته نا جه گوشه ی شاران............که س نیا به روم ته وافی یاران

دوباره دلم هوای مادرم را کرده

شاید اونجوری که باشه قدرتومن ندونستم

حرفایی بود توی قلبم من نگفتم نتونستم

من به تو هرگز نگفتم باتوبودن آرزومه

نقش اون چشمای معصوم لحظه لحظه روبرومه

نیومد روی زبونم که بگم بی توکی هستم

که بگم دیوونتم زندگیمو بتو بستم

تورودیدم مثل آینه توی تنهایی شکستی

من کلامی نمی گفتم که برام زندگی هستی

نمی دونستی که چون گل توی قلب من شکفتی

چشم توپرازگلایه است اما هرگز نمی گفتی

نمی گفتی ...

مادر...

سلام ای مادر نازنینم دیشب خیلی دلم برات تنگ شد یاد روزهای گذشته افتادم آنروزها که خیلی زندگیمون سخت بود و تو کوچکترین اعتراضی نمی کردی آلان که مشکلات کوچکی دارم تازه می فهمم که تو چه کشیدی مهربانم ولی به زبان نمی آوردی و همه چی رو تودلت دفن کردی....

خیلی اشک ریختم دوست داشتم در آن لحظه پرواز کنم و در آغوش گرم و مهربانانه ات آرام گیرم من چه پسر بدی بودم که قدر تو و پدرم را نمی دانستم مرا ببخشید مادر...................

جانم فدایت یا رسول الله(ص)

 

 

یا رسول الله بسی درمانده ام

باد در کف ، خاک بر سر مانده ام

 

بی کسان را کس تویی در هر نفس

من ندارم در دو عالم جز تو کس

 

یک نظر سوی من غمخواره کن

چاره کار من بیچاره کن

 

گر چه ضایع کرده ام عمر از گناه

توبه کردم عذر من از حق بخواه

دوباره روح مسلمانان جهان آزرده شد

تاکی توهین خدایا ...................................

خدایا نابودشان گردان( آمین)

توهین به حضرت محمد(ص) در یک فیلم

سیمافان : فیلم موهن «زندگی محمد [ص] رسول اسلام» که علیه پیامبر اعظم(ص) در آمریکا ساخته شده دارای توهین هایی به آن حضرت است که زبان از بیان آنها حیا می کند.

 

 

به گزارش سیمافان ، قبطیان مصری مهاجر در آمریکا با همکاری تیری جونز کشیش دیوانه آمریکایی اقدام به ساخت فیلمی در توهین به پیامبر اعظم(ص) کرده اند.

 

بنابراین گزارش برخی از صحنه های این فیلم موهن که منتشر شده نشان می دهد این فیلم به رابطه پیامبر اکرم(ص) با حضرت خدیجه(س) و عایشه می پردازد و صحنه های آن به گونه ای است که زبان از بیان آنها حیا می کند.

 

 

گروه موسوم به «قبطیان مهاجر» در آمریکا اعلام کرده اند قصد دارند این فیلم «زندگی محمد[ص] رسول اسلام» نامگذاری شده و اخیرا به کارگردانی سام باسیل ساخته شده است را (۱۱ سپتامبر) به نمایش درآورد.

 

 

* فیلم فردا و در دادگاه مزعوم کشیش دیوانه آمریکایی به نمایش گذاشته می شود

 

 

آنان قرار است این فیلم را برای نخستین بار در حرکت موهن تیری جونز که به آن «محاکمه مردمی محمد[ص]» می گوید به نمایش درآورند.

 

 

بنابر این گزارش این فیلم که با حمایت مرکزی به نام «هیئت عالی حکومت قبطیان» و کلیسای تیری جونز ساخته شده با صحنه هایی از حملات گروه های تندرو به یک داروخانه مربوط به پزشکی قبطی را نشان می دهد و سپس به حیات پیامبر اعظم(ص) منتقل می شود.

 

 

در این فیلم نقش پیامبر اسلام را یک بازیگر آمریکایی در نهایت سیاهی بازی می کند و در آن تلاش شده که نزول وحی بر پیامبر اسلام(ص) را دروغ معرفی کنند.

 

 

بنابر این گزارش با پخش بخش هایی از این فیلم در فضای مجازی و اقدام موهن قبطیان مهاجر مصری، نخستین واکنش ها از مصر علیه این اقدام برخاسته است.

 

 

* محکومیت ساخت فیلم توسط «شورای جهانی قبطیان» و مفتی اعظم مصر

 

 

 

در نخستین اقدام «شورای جهانی قبطیان» در مصر در بیانیه ای رسمی این اقدام را به شدت رد کرده و عنوان کرده که قبطیان مهاجر به دنبال ایجاد اختلاف در بین قبطیان هستند که در کنار مسلمانان زندگی می کنند.

 

علی جمعه مفتی اعظم مصر نیز ساخت این فیلم را به شدت محکوم کرده و آن را توهینی به بزرگترین نماد مقدس جهانی و اسلامی یعنی پیامبر اعظم(ص) دانسته است.

 

 

وی بهانه هایی از قبیل آزادی بیان و اندیشه درباره تولید چنین فیلم هایی را رد کرده و افزوده است: توهین به مقدسات ادیان هرگز در آزادی بیان قرار نمی گیرد بلکه بخشی از پایمال کردن حقوق بشر است.

تیری جونز کشیش دیوانه آمریکایی در ادامه اقدامات ضداسلامی اش اخیرا اعلام کرد که قصد دارد آنچه را که خودش «محاکمه مردمی پیامبر اسلام» خوانده است، در ۱۱ سپتامبر و در همبستگی با کشته شدگان آن حادثه برگزار کند که در آن قرار است یک مسیحی مصری و دارنده مدرک الهیات شرکت کند.

دلم برات خیلی تنگ شده مادر

مادرم ٬ عزیز دلم ٬ می دونی چقدر دلم برات تنگ شده ... می دونی قسمت من این بود تا ازت دور باشم تا بیشتر قدرتو بدونم ؟... دلم می خواست امشب پیشت بودم... خودمو می انداختم تو بغل مهربونت مثل بچه گی هام و دور از خجالت یه دل سیر گریه کنم ٬ که آغوش تو امن ترین جاست٬ می بوسیدمت و می بوییدمت...

مادرم دلم برای لالایی های کودکیم که وقتی لب باز می کردی می زدم زیر گریه تنگ شده ... کاش دوباره برام لالایی بخونی که با نوای عشق قلبت های های گریه کنم ... مادر گلم ٬ دلم برای دلواپسی ها ی همیشه ات تنگ شده ... دلم برات تنگ شده به اندازه تمام دلتنگی های دنیا ... ولی چه کنم قسمتم فقط صدای نازنینته که قوت قلبمه ٬ آروم دلم...

مادرم ای پرواز نرم قاصدک

مادرم ای معنای عشق شاپرک

ای تمام ناله هایت بی صدا

مادرم ای زیبا ترین شعر خدا

فریاد میزنم از اعماق دلم تا به گوشت برسه : مادر قشنگ من ٬ تو که به وفا و نجابت و مهرباني يگانه هستي و اي زیباترین تصویر آفرینش ٬ دوستت دارم ... هنوز هم در پي گذشت سال ها تن خسته من گرمي نوازشت را مي خواهد...

ز هجران تو پرپر می زند دل / ز دل تنگی به هر در می زند دل

چو بلبل در فراق رویت ای گل / به دیوار قفس سرمیزند دل

جمـلاتی الـهام بخـش برای زنـدگی

جمـلاتی الـهام بخـش برای زنـدگی

تکیه گاه تمام سختی هاییم پدر مهربانم

شانه‏هایت، ستون محکمی است پناهگاه امن خانه را.
دست در دستانم که می‏گذاری، خون گرم آرامش، در کوچه رگ‏هایم می‏دود.
در برابر توفان‏های بی‏رحم زندگی می‏ایستی؛ آن‏چنان‏که گویی هر روز از گفت‏وگوی کوهستان‏ها باز می‏آیی.
لبخند پدرانه‏ات، تارهای اندوه را از هم می‏دراند.
تویی که صبوری‏ات، دل‏های ناامید را سپیده‏دم امیدواری است. مرامنامه دریا را روح وسیعت به تحریر می‏آید؛ آن هنگام که ابرهای دلتنگی، پنجره‏های خانه را باران می‏پاشند.
آسمان همواره بوسه بر پیشانی بلندت را آرزومند است.

سنگ صبور روزهای تنهاییم مادر عزیزم

مادر دوستت دارم وتا ابد به تو محتاجم

وهمین لحظه این قدر اشک برای ریختن دارم که موهایت تر شود
خودم را از تو دور کرده ام،با این وجود توجه وعشق تو هنوز در دلم برپاست
تو مامن وسرپناه من هستی
که مرا از گزندها وآسیب ها حفظ می کنی
من از دیوارها می گذرم وپرواز می کنم
و تمام کارهایی را که باید،انجام می دهم تا در پناه تو باشم
شاید من یاغی وسرکش باشم
اما می دانم حتی زمینی که بر روی آن ایستاده ام از عشق تو سرشار است
من منتظر لبخند درخشان وپرغرور تو هستم،مادر
لبخندی که هر گره ای را باز می کند
برای تمام لحظاتی که به خاطر من رنج کشیده ای متا سفم
اما بعد از طوفان های کوچک
این آرامش است که پا برجا خواهد ماند.

هر روز در هر زمان به یادتان خواهم بو در دیار غربت که جز خدا کسی را ندارم دعایم کنید که محتاج تر از هر روزم

خدا حافظ ای سرزمین آرزوهایم خداحافظ هه ورامان نازنینم

خداحافظ ای شعر شبهای روشن

                     خداحافظ ای قصه عاشقانه

                                 خداحافظ ای آبی روشن عشق

خداحافظ ای عطر شعر شبانه

                               خداحافظ ای همنشین همیشه

                                                                        خداحافظ ای داغ بر دل نشسته

تو تنها نمی مانی ای مانده بی من

                    ترا می سپارم به دلهای خسته

                                ترا می سپارم به مینای مهتاب

ترا می سپارم به دامان دریا

                             اگر شب نشینم اگر شب شکسته

                                                                  ترا می سپارم به رویای فردا

به شب می سپارم ترا تا نسوزد

                  به دل می سپارم ترا تا نمیرد

                               اگر چشمه واژه از غم نخشکد

                                                  اگر روزگاری صدا را نگیرد

                                                             خداحافظ ای برگ و بار دل من

                                                        خداحافظ ایسایه سار همیشه

 

 

 

                            اگر سبز رفتی اگر زرد ماندم

                                              خداحافظ ای نوبهار همیشه

 

...........

خداحافظ ای سرزمین مادریم به امید روزی زنده خواهم ماند که دوباره به آغوشت باز گردم فرزندت مهدی

هر چه کردم که بیایم نشد، می روم،تو را  با تمام شادی و غم هایت رها می کنم و به سرزمینی دیگر خواهم رفت ، نمی دانم باز خواهم گشت یا نه ، اما می دانم که عشقی که در روح توست مرا همواره زنده خواهد گذاشت ، می دانم که شاید دیگر هیچ جا همچون تویی نشود اما به امید جای بهتر تو را رها خواهم کرد،زیرا که آدمی به امید و آینده نفس می کشد ، و چون امید برود زندگی خاموش شود.

پس می دانی که هستم چون امید دارم ، من هنوز زنده ام هر چند دیگر به سوی تو نیایم.
چند سالی را با هم زیستیم ،سحر،صبح ،ظهر،عصر و شب ، وقت و بی وقت با تو بودم ، رهگذران را با هم دیدیم، یکی خوشحال بود و دیگر غمناک ،نمی دانم وقتی از تو عبور می کردند چه می شدند؟! ؟

تمام خاطرات زندگی مرا به یاد داشته باش شاید بخواهی برای دیگری بگویی که هر عملی را پاداشی است و ما آنقدر در برابر عظمت او کوچک هستیم که ارزش ندارد برای آنچه که ابدی نیست اخمی کنیم چرا که چه با غم و چه با شادی من و تو باز هم زمان می گذرد و دنیا می چرخد به سمت او که باور کند او را.

باران که می زند هنوز خیلی ها می خندند ، آفتاب که می درخشد زندگی رویش می کند و شب که می آید انگار ستاره ها می خواهند تا صبح برای من و تو چشمک بزنند ، آخر این زیبا نیست ؟ دیگر چه می خواهی ، می دانم که فکرت جای دیگری است اما یقیناً این خوب  است که تو هم یک ستاره داری که برایت چشمک می زند حتی اگر آنرا بخاطر غبار آسمان فعلاً نبینی که نه آسمان مقصر است که این کارش است تا وقتی که بداند تو هم می خواهی که او را ببینی .                                                            باید از اینجا بروم ، شاید هوای جای دیگر برایم بهتر باشد ، خدا می داند که چه می شود اما من تلاشم را خواهم کرد .

حتماً می دانی که ممکن است مرا کجا بیابی،کمی آنسوتر !!! سرزمین کناری جایگاه چون منی است که می خواهد هوایی تازه کند، به امید روزی که تو را سربلندتر و آزادتر  ببینم که هیچ چیز زیباتر و باشکوهتر از آزادی  نیست.

به امید آنروز..... خداحافظ .

به یاد دوستان خوبم صباح خسروی و حسین محمودی

روزگار غریبی است، نازنین

 

 

غربت لحظات را با تمام وجودم احساس میکنم
هنوز هم نمی توانم نبودنت را باور کنم.
سخت است بدون تو بودن ،
سخت است بی تو روزگار را سپری کردن ،
سخت است بی تو بودن
بی تو ماندن
بی تو زندگی کردن
روزگاری، زندگی بدون تو  برایم هیچ معنایی نداشت
اصلا نمی توانستم تصور کنم اما...
اما حالا با این واقعیت مواجه ام
و چار ه ای ندارم جز قبول آن
و راضی بودن به رضای حق 
عجب روزگار غریبی است...

---

تو نیستی که ببینی

چگونه در سکوتِ سینه ام دانه ی اندوه کاشته اند و

چگونه روحم از سرمای تنهایی به خود می لرزد و

چگونه نگاهِ بی فروغ و بی زبانم به روی زندگانی می گرید

تو نیستی که ببینی

هنوز از شاخه ها صدای سیب می آید و

پروانه ها لایِ شب بوها خوابند و

مترسک هنوز به نگهبانی مزرعه مشغول است و

دخترک گل فروش گل های پلاسیده را با لبخندی که از اعماقِ وجودش بیرون می کشد به دیگران می فروشد و

من ماه را معنا می کنم

به تو

که در بستر آرمیده ای

تو نیستی که ببینی

چگونه روزگارم که رنگِ شادی داشت زنگار ِ غم گرفته است و دردِ نبودنت نشاطِ زندگی را از کفِ من ربوده است و

من چگونه خاطراتمان ( همان خاطراتی که لای صندوق ها خاک می خورند و وقتِ گلِ سنجد ، زیر درختِ بید چالش کردیم ) را با بیم و امید صیقل می زنم

تو نیستی که ببینی

هنوز هم شب ها ، اندوهم را از کوه بالا می کشم و فرهادوار کوهها را می تراشم بی آن که در این فکر باشم که :

(( خنده ای کو که به دل انگیزم ؟ ))

((قطره ای کو که به دریا ریزم ؟ ))

((صخره ای کو که بدان آویزم ؟ ))

صباح عزیز دوباره سلام بعد یک سال و دو ماه هنوز نتوانستم باور کنم نبودنت را.

دوست بی وفی من حسین جان سلام ، سلامی از دورترین نقطه دنیا به تو که در زیر خاک آرمیده ای. دلم برای روزهای با تو بودن،و برای خاطرات پرپر شده ام تنگ شده.

به امید دیدارتان

به امید شفای همه بیماران بر تختهای بیمارستان

نامه یک بیمار ام اسی به دوست ام اسی که فوت شده
نویسنده: یوسف مخاطب: امین (که اول تیر 90 بر اثر ضایعه ام اس درگذشت) گریه کنم یا نکنم آخر ماجرا رسید سلام مرد، سلام درد، سلام کوه، سلام صبر احوالت چطوره داداشی؟ منم داداش یوسف ای وای که بی خبر رفتی و داغی رو برای همیشه به دل مادر داغدارت گذاشتی که وقتی با او حرف زدم تنها یک جمله گفت: امین من مرد، دیگه نیست نمی دونم کجایی الان، زیر کدوم درخت بهشتی نشستی و خستگی راه طولانی دنیای فانی رو در می کنی، می دونم که حالت بهتر از حالیه که تو این دنیا داشتی، که این دنیا تماما برای تو درد بود و درد و تو برای این دنیا تماما صبر بودی و صیر، به قول معروف اگر از احوالات ما خواسته باشی باید بگم که حال همه ما خوب است اما تو باور نکن، انگار رو پیشونی من نوشته هر سال باید یکی رو از دست بدم درست سال گذشته 25 خرداد نازنین دیگه ای رو چون تو مهربان برادر دوست داشتنیم از دست دادم حتما اونجا که هستی می بینیش، اسمش رو نمیگم چرا که آدمهای بهشتی بی اسم و رسم هم رو می شناسن و خوبی هاشون اونها رو به سوی هم جذب می کنه، امین عزیز و نازنین من، حالا که رفتی یه لطفی در حق همه دوستات بکن، گاه گاهی به خواب تک تک ما بیا تا دوباره ببینیمت، صداتو بشنویم و خوشحال باشیم از اینکه دیگه درد نمی کشی. داداش امین یادته بهت می گفتم امینی، امینی حالا نمی دونم تو غم نبودنت گریه کنم، یا تو شادی پایان دردها و رنجهای دنیوی و آغاز سلامتی و بهشتی شدنت پایکوبی کنم، نمی دونم چرا که غم نابودن تو بار گرانیست به دوشت نمی دونم اینجا که بودی درد و رنج اونقدر مجال بهت داد که برای خاطر چیز دیگه ای که عزیزه برات اشک بریزی حتما برات اتفاق افتاده، پس حتما می فهمی حال من و دوستان خودت رو که حالا که تو نیستی اشک تو چشماشون جمع شده و بغض گلوشونو فشار می ده، به قول معروف کاش زندگی دکمه برگشت داشت تا من تا ما امینو یه بار دیگه می دیدیم یه بار دیگه بهمون اس ام اس می زد، یه بار دیگه بهش زنگ می زدیم، یه بار دیگه برامون تو وبلاگش تولد می گرفت راستی با اینکه دیگه نیستی ولی اینبار همه ما، همه دوستانت 23 تیر روز تولدتو با روشن کردن یه شمع تو تاریکی و تو خلوت خودمون سالروز اومدنتو به دنیا جشن می گیریم و همه مون دعا می کنیم که خدای مهربون به ما صبر نبودنت رو بده دوستدار لحظه های بودنت و عزدار لحظه های دردمندی گذشته ات و پایکوب تمام لحظه های سلامتی و شادکامی بعد از اینت: یوسف خاکیان 2/4/1390 وبلاگ امین: کلیک کنید به نقل از سایت : http://special.ir یکم تیرماه 90 ، امین ( امین فولادی ) ، یکی از اعضاء فعال اسپیشال و نویسنده وبلاگ معلولیت محدودیت نیست بعلت بیماری که داشتند ( دستروفی عضلانی دوشن ) و مشکل تنفسی ، در حین سفر جان به جان آفرین تسلیم نمودند . برای خانواده امین عزیزمان از درگاه خداوند متعال صبر جمیل و اجر جزیل مسئلت داریم . درضمن خواندن نظرات وبلاگ امین خالی از لطف نیست روحش شاد

مختصری از زندگی صیدی شاعر نامدار هورامان

صيدي كيست وچند نفر با تخلص صيدي شعر گفته اند ؟ در خصوص اينكه صيدي كي بوده و نام اصلي او چيست و نيز زادگاهش كجاست و در چه سالي به دنيا آمده و چند سال زندگي كرده و از همه مهمتر چند نفر شاعر به همين نام تخلص كرده اند ، اتفاق نظري وجود ندارد . آقاي بابا مردوخ روحاني در كتاب تاريخ مشاهير كرد چاپ 1364 انتشارات سروش جلد اول صفحه 147 مي نويسد : « دو شاعر اورامي كه هر دو صيدي تخلص مي كرده اند به زبان كردي اورامي شعر مي گفته اند صيدي اول و صيدي دوم » دليل خود را نيز چنين ذكر مي كند كه « دليل آن آثارو اشعاري است منصوب به صيدي كه برخي به شيوه اورامي كهن و بعضي به شيوه اورامي جديد است . اين دو شيوه به اندازه اي با هم فاصله دارند كه مشكل است قبول كنيم هر دو شيوه از يك شاعر باشند . » و در ادامه از صيدي اول نام مي برد كه نام او «سيد محمد صادق فرزند سيد علي بوده » و مردي آشنا به فن طبابت قديم و گياه شناسي بوده كه اشعاري به كردي اورامي كهن ، فارسي و نيز ملمعاتي به فارسي، عربي و اورامي از وي بجا مانده است و مي افزايد كه « وي در قرن دهم هجري و در روستاي رزاو مي زيسته است » و اشعاري از وي را نيز ذكر مي كند از جمله يك تركيب بند 28 بندي ـ به تعداد حروف هجاـ كه حروف آغاز و پايان ابيات هر بند يكي است و با بند زير شروع مي شود : برگٌشا از رخت اي دلبر گلچهــــــــــره نقاب حيف باشد چو تو ماهي شودش ابر نقاب بي رخت ديدة من اشـــك فشاند به زمين همچو باران بهــــاران كه بريزد ز سحـــاب بخت بد بين كــــــه به بيــدار مرا مي دارد همه شب تا كه تو را ديده نبيند درخــواب و در صفحه 374 همان كتاب مي نويسد « صيدي دوم نامش ملا محمد سليمان فرزند حاج سيد محمود از سادات ده خانگاه از قراي اطراف شهر پاوه است . وي كه در حدود سال 1185 هـ . ق متولد شده است تحصيلات خود را در مدارس ديني اورامان و شهرزور به پايان رسانيده و پس از خاتمه تحصيل به اورامان تخت برگشته و به باغداري پرداخته است » آقاي علاءالدين سجادي در كتاب مێژووی ئه‌ده‌بی کۆردی چاپ دوم سال 1970 صفحه 582 مي نويسد : (ترجمه با تخليص) « صيدي اورامي در حدود 1520 م زندگي مي كرده و ديوان اشعارش در روستاي رزاو موجود مي باشد » . آقاي محمدبهاءالدين در كتاب پیشالیاری زه‌رده‌شتی چاپ سال 1968 صفحه 25 مي نويسد : ( ترجمه با تخليص) « نام صيدي هورامي سيد محمد صادق پسر سيد علي بوده » كه او نيز همان تاريخ را از كتاب ماموستا سجادي گرفته و به شرح خود اضافه نموده است و براي ( صيدي دوم ) نيز نام « محمد لطيف » را انتخاب كرده است . آقاي محمد صديق صفي زاده (بۆره‌که‌یی) در كتاب مێژووی وێژه‌ی کوردی چاپ سال 1375 جلد اول صفحه 400 مي نويسد ( ترجمه با تخليص )« صيدي اورامي اول، درسالهاي 850 تا 918 هجري قمري مي زيسته ، نام او سيد محمد صادق بوده و در روستاي رزاو سروآباد به دنيا آمده و در همانجا نيز به خاك سپرده شده است » و بعد از آن در صفحه 488 همان كتاب مي نويسد ( ترجمه با تخليص ) « صيدي هورامي دوم در سالهاي 1189 تا 1271 هجري قمري مي زيسته است » و نام وي مكان زندگي اش را آنچنان كه در مقدمه ديوان صيدي نوشته محمد امين كاردوخي آمده ذكر مي كند . آقاي سيد عبدالحميد حيرت سجادي در كتاب شاعران كرد پارسي گوي چاپ 1364 سنندج صفحة 172 مي نويسد « ملا سليمان اورامي متخلص به صيدي در اوايل قرن يازده يا پيش تر مي زيسته است . ناگفته نماند آقاي محمد امين كاردوخي اشعار ملا سليمان را كه به لهجه اورامي قديم است با اشعار سيد محمد صيدي كه از مردم نيمه دوم قرن سيزدهم است و داراي اشعار كردي اورامي به شيوه بيساراني است و با اشعار ولي ديوانه و ميرزا شفيع به هم آميخته و همه را به نام ملا سليمان به چاپ رسانيده است .! ! » اما : در اين ميان فقط دو نفر اشعار صيدي را جمع آوري نموده و آن را به صورت ديوان چاپ كرده اند آقايان محمد امين كاردوخي و عثمان محمد هورامي كه سالهاي زيادي از عمر خود را صرف جمع آوري اشعار صيدي نموده و در اين راه به تحقيقات عمده اي پرداخته اند و چنانكه آقاي كاردوخي در مقدمه ديوان اشعار صيدي هورامي مي نويسد 27 سال در خصوص جمع آوري اشعار صيدي كار كرده و چندين بار به شهر« اورامان تخت » و روستاي « سه‌روو پیری » مراجعه كرده است . ايشان معتقدند كه صيدي يك نفر بوده كه به دو لهجه اورامي كهن و اورامي جديد آشنا بوده و به هر دو لهجه شعر مي گفته است . آقاي عثمان محمد هورامي نيز در گفتاري تحت عنوان صه‌یدی هه‌ورامی و چه‌ند لایه‌نێکی جیهانه‌که‌ی كه در ماهنامة « رامان » شماره103 صفحات 92 تا 98 به چاپ رسيده است ضمن تأييد نظر آقاي كاردوخي به شبهات برخي از كساني كه صيدي را دو نفر دانسته اند پاسخ مي دهد .اينجانب نيز ضمن تأييد نظر اخير در ابتدا به مواردي چند از شبهات موجود در اين خصوص اشاره نموده و در حد توان دلايلم را براي رفع اين شبهات ارايه مي نمايم : 1ـ بيشتر كساني كه صيدي را دو نفر دانسته اند خود در اين زمينه به تحقيق نپرداخته و بر اساس گفته هاي ديگران نظر خود را اعلام كرده اند . كه ظاهراً مرجع اكثر اين اساتيد ، كتاب مێژووی ئه‌ده‌بی کۆردی آقاي آقاي علاءالدين سجادي بوده است كه آقاي عثمان محمد هورامي در مقاله خود مي نويسد كه در « در سال 1975 در بغداد به نزد آقاي علاءالدين سجادي رفته و درباره محور اين بحث به گفتگو نشستيم ، ايشان فرمودند من روزگاري طولانيست كه از منطقه اورامان دور افتاده ام شما خودتان رفتيه ايد ، ديده و شنيده ايد ، بيشتر دانسته هاي من در اين خصوص از طريق نامه به دستم رسيده است » . كه از اين مطلب در مي يابيم كه حتي خود آقاي سجادي نيز در اين زمينه به تحقيق نپرداخته است و اطمينان كاملي مبني بر اينكه دو نفر با تخلص صيدي شعر مي گفته اند ، ندارد . بنابراين نمي توان نوشته هاي ايشان را در اين زمينه سندي قاطع دانست . 2ـ بيشتر كساني كه اشعار صيدي را كه به شيوه اورامي كهن است بنام صيدي اول شناخته اند نام او را « سيد محمد صادق » دانسته اند ( البته همچنانكه اشاره شد برخي نيز اسامي سيد محمد ، محمد لطيف و . . . را براي او برگزيده اند )كه در روستاي « رزاو » مريوان زندگي مي كرده و در همانجا نيز مدفون است . اگر به اشعار اورامي كهن صيدي نظري افكنيم مي بينم كه صيدي در هيچ كجاي اين اشعار نامي از اين روستا به ميان نياورده و حتي اشاره اي به مناطق دور و بر آن نيز نداشته است در حالي كه در همين اشعار در چندين جا به « اورامان » و روستاي « سه روو پيري » اشاره مي نمايد و حتي مي گويد كه اورامان منزل و مسكن من بود و خداوند روستاي « سه روو پيري » را به من ارزاني داشت و همچو درويش مناطق زيادي را گشتم اما در هيچ جا آرام نگرفتم ( مگر در همان روستا ) توجه كنيد : ئه‌ز ( ئورۆمۆن ) مه‌کانم بی و وه‌ڵاتم (سه‌روو پیری ) خوای گێره‌ن خه‌ڵاتم برۆ ده‌روێش لڤۆ سه‌یـــــــــــرۆ وه‌ڵاتۆ نه‌ نیشتۆ هیچ وه‌ڵاتێونه‌ نه‌ساتــــم حال اگر ما كلمة « اورامان » را به معني عام آن ( كل منطقه اورامان ) در نظر بگيريم و بگوييم كه منظور صيدي آن بوده و « رزاو » نيز جزئي از اورامان است . با نام روستاي « سه روو پيري » چكار كنيم كه ديگر نمي توان آن رابه معني عام در نظر گرفت . 3ـ آقاي عبدالحميد حيرت سجادي ضمن اينكه نام صيدي اول را « محمد سليمان » ! ! دانسته اند معتقدند كه آقاي كاردوخي اشعار ايشان را با اشعار صيدي دوم ( سيد محمد صيدي ) و نيز اشعار وه‌لي دێوانه و بێساراني به هم آميخته و به چاپ رسانده . با استناد به مقاله آقاي عثمان محمد هورامي بايد بگويم كه محمد سليمان نام اصلي همان فردي است كه ايشان آن را به نام صيدي دوم ( سيد محمد ) دانسته اند و شجره نامه اين فرد هم اكنون در روستاي « سه روو پيري » نزد نواده هايشان موجود مي باشد و در خصوص اينكه ايشان در مورد اسامي صيدي ( ! ) دچار اشتباه شده اند جاي هيچ شكي نيست . اما در مورد اينكه آيا آقاي كاردوخي اشعار صيدي را با اشعار وه‌لي دێوانه و بێساراني به هم آميخته و چاپ كرده است يا نه ؟ بايد بگويم كه شعر « سه‌نگی هه‌واران» كه در صفحه 122 ديوان صيدي به چاپ رسيده و با بيت زير شروع مي شود : سه‌نگی هه‌واران ، سه‌نگی هه‌واران سه‌نگی سیا ره‌نگ کــــۆنه‌ هه‌واران و بعد از آن صيدي به گفتگو با اين سنگ مي نشيند و دليل سياه رنگ بودن را از او مي پرسد و . . . در ديوان « وه‌لي دێوانه » نيزكه آقاي محمد صديق صفي زاده آن را جمع آوري و توسط انتشارات كردستان به چاپ رسيده است در چاپ دوم آن صفحه 129 شعري به همين نام منسوب به وه‌لي دێوانه نوشته شده كه آن هم با بيت زير شروع مي شود سه‌نگی هه‌واران ، سه‌نگی هه‌واران سه‌نگی سیا ره‌نگ سفته‌ی هه‌واران و تنها وجه اشتراك اين دو شعر همان بيت اول است البته از نظر مضمون و محتوا تشابهاتي دارند ولي اين نمي تواند دليلي براي آن باشد كه شعر مذكور شعر صيدي نيست . ولي با توجه به اينكه وه‌لي دێوانه قبل از صيدي بوده ( تولد : 1180 هـ ق ) مي توان گفت كه صيدي با الهام از شعر او اين شعر را سروده است . بجز اين شعر ديگر هيچ شعر مشتركي در دو ديوان وجود ندارد . البته اين مسئله را بايد از آقاي عثمان محمد هورامي نيز پرسيد زيرا ايشان اشعار هر دو شاعر را جداگانه جمع آوري و به چاپ رسانده اند و ايشان بهتر مي دانند كه آيا آقاي كاردوخي دچار اين اشتباه شده اند يا نه ؟ در مورد « بێساراني » نيز شعر « قيبله‌م چي دونيا » كه در صفحه 165 ديوان صيدي به چاپ رسيده در صفحه 118 ديوان بێساراني كه توسط آقاي حكيم ملا صالح مورد تصحيح و بررسي قرار گرفته و در سال 1375 خورشيدي در سنندج به چاپ رسيده به نام « چراغ جه‌ی دنيا » آمده است البته با اندكي تغييرات و با توجه به اينكه بێساراني سالها پيش از صيدي مي زيسته ( 1053-1113) مي توان آن را متعلق به او دانست كه به اشتباه توسط آقاي كاردوخي به چاپ رسيده . شعر ديگري با نام « ياران كێ ديه‌ن » در صفحه 211 ديوان صيدي به چاپ رسيده كه آن هم متعلق به بێساراني مي باشد و در صفحه 481 ديوان بێساراني و با همان نام وبا تغييراتي جزئي نوشته شده است ، در زير اصل شعر از ديوان بێساراني نوشته شده است : ياران كێ ديـــــه‌ن ، ياران كێ ديـــــــــه‌ن سه‌ر رشته‌ی خه‌مان چوون من كێ ديه‌ن قامه‌تم وه‌ خــــــــه‌م رێزه‌ی خــــــــه‌م بيه‌ن رۆحم وه‌ خــــــــــه‌مناك نه‌ قاڵب شيــــــه‌ن ئۆستادم خــــه‌مه‌ن جه‌ مه‌دره‌سه‌ی خه‌م ده‌رسی خـــــــه‌م وانان،جه‌لام بيه‌ن جه‌م ده‌رسم هه‌ر خه‌مه‌ن هه‌ر خـــــه‌م مه‌وانوو غـــــــــه‌ير جه‌ خه‌م فێشته‌ر هي‍‍چ نمه‌زانوو ئه‌سڵی مــــــــن خه‌مه‌ن ، جه‌خه‌م بيه‌نان بابۆی من خـــــــه‌مه‌ن خـــــــــه‌مان ديه‌نان هه‌ر كـــــــه‌س خه‌مباره‌ن به‌يۆ جه‌ لای من خـــــه‌م چه‌نی خــــــه‌مان زوو مه‌بۆ ساكن 4ـ آقاي بابا مردوخ روحاني در كتاب تاريخ مشاهير كرد ضمن اينكه صيدي را دو نفر دانسته و همان اسامي آقاي علاءالدين سجادي را براي ايشان ذكر كرده اند در صفحه 148 جلد اول اين كتاب تركيب بندي را از صيدي اول به زبان فارسي نوشته اند . اگر به دقت به اين تركيب بند توجه كنيم مي بينيم كه اين تركيب بند هم از نظر محتوا و هم از نظر وزن و قافيه شباهت زيادي به ترجيع بند معروف « شكوائيه » شاعر فارسي زبان « وحشي بافقي » دارد به گونه اي كه نمي توان اين شباهت را ناديده گرفت بنده معتقدم صيدي نيم نگاهي به ترجيع بند مذكور داشته و سپس اقدام به سرودن اين تركيب بند نموده اند ابتدا بندي از تركيب بند صيدي : اي پريچهره كه ديوانه چـــــو ما نيست تورا خبــــــر از حال اسيـــــــران بلا نيست تو را اين دل شيفته از عشق تو سرگردان است رحم با خسته بيچاره چـــــــــرا نيست تورا انــــدر اين عهــــــد به خوبيت نباشد دگري حيف اي نادره دهـــــــــــــــر وفا نيست تورا آنچه درهـــــردو جهان،بهر بهاي توكم است كــز بهــــــا ماه تمامي و بهـــــا نيست تو را از جهان«صيـــــــدي»اگر خاك درت كرد وطن تو از اين كــــوي مرانش كه روا نيست تو را * * * و بندي از ترجيع بند « وحشي بافقي » : اي گل تازه كه بويي زوفــــا نيست تورا خبر از سرزنش خار جفـــا نيست تورا رحم بر بلبل بي برگ و نوا نيست تورا التفاتي به اسيـــــــران بلا نيست تورا ما اسير غم و اصلاً غم ما نيست تو را با اسيـر غم خود رحم چرا نيست تورا فارغ از عاشق غمنــــاك نمي بايد بود جان من اينهمه بيبــــاك نمي بايد بود وحشي بافقي در سالهاي 925 تا 991 هـ . ق مي زيسته و صيدي اول بنا بر نوشته هاي كساني كه معتقد به دو صيدي بوده اند در سالهاي 850 تا 918 هـ . ق . قضاوت بيشتر را در اين خصوص بر عهده خوانندگان عزيز مي گذارم . 5ـ مهم ترين و تقريباً تنها دليل كساني كه تاكنون عقيده بر اين داشته اند كه دو نفر شاعر با تخلص صيدي شعر گفته اند اين است كه اشعار صيدي به دو لهجه اورامي كهن و جديد مي باشد و به قول بابا مردوخ روحاني « اين دو لهجه به قدري از هم دورند كه نمي توان قبول كرد كه دو دسته شعر مربوط به يك نفر باشند » . در جواب اين شبه بايد گفت كه اولاً : تقريباً در هيچكدام از اشعاري كه به اشعار اورامي كهن مشهورند صرفاً از لهجه اورامي كهن استفاده نشده است بلكه از تركيب دو لهجه استفاده شده نمونه هاي زيادي در اين زمينه وجود دارد به چند بيت از شعر زير توجه كنيد : دڵبه‌ر دڵ ئه‌ستانی جه‌ من ، شه‌رت ئی دڵستانی نيۆ جه‌ورش مـــــــه‌ده‌ی ره‌نجش مه‌كه‌ر،خۆ كافرستانی نيۆ شه‌رته‌ن بكێشۆ دڵ جـــــــــه‌فات، با يادگار مانۆ جه‌ لات تۆ بۆت نه‌ دڵ خه‌وفی خـــــــــودات ، خۆ كافرستاني نيۆ هه‌ي نه‌ونه‌مامی باغی دڵ ، پی تۆ سيان به‌يداخي دڵ سا مه‌رهـــــــه‌مێ په‌ی داخی دڵ ، خــۆ كافرستاني نيۆ هه‌ی رندی تۆحفه‌ی نازه‌نين،خاڵت جه‌عه‌نبه‌رگوڵ جه‌مين سا مـــــه‌رهه‌مێ ده‌ر په‌ی بــــــرين ، خۆ كافرستاني نيۆ وێڵ وێڵ مه‌گێڵام كـــۆبه‌ كــــــۆ ، ده‌ردم گران بی رۆ به‌ رۆ سا حاڵــــــوو ده‌ردێم په‌رســـــه‌ تۆ ، خۆ كافرستاني نيۆ ثانياً :با توجه به اينكه صيدي مردي با سواد و درس خوانده بوده حتماً نوشته هاي پيشينيان خود را از قبيل نوشته هاي پير شهريار زردشتي مطالعه كرده و به لهجه‌ اورامي كهن كه بنا بر قولي تا آن زمان نيز كم و بيش حداقل ضرب المثل هايي به آن زبان در بين مردم رايج بوده ، آشنا شده و بر اين لهجه تسلط پيدا كرده است و اشعاري را كه بيشتر براي خود و متناسب به حال و هواي دروني خود نوشته به اين شيوه سروده است . كه بيشتر اين اشعار داراي اوزاني است مخصوص اشعار گوراني قديم و تعدادي از آنها نيز اوزان عروضي دارند . 6ـ يك ديگر از سولاتي كه در اين زمينه مطرح مي شود اين است كه چرا در اشعار اورامي كهن ، صيدي به كرات از محبوبان خود همچون ( نشاط ) و ( ريۆن ) نام مي برد و مستقيماً و با نام به آنها اشاره مي كند اما در اشعار اورامي جديد فقط از كلماتي همچون ( چراغ ) و ( شيرين ) به صورت عام به توصيف و بحث و گفتگو با آنها مي پردازد . در پاسخ اين سوال بايد گفت كه صيدي اشعاري را كه متناسب با حال و هواي درونيش بوده به لهجه اورامي كهن مي سروده و اين اشعار را به دليل مرسوم نبودن لهجه بكار گرفته شده در آنها بيشتر نزد خود نگاه مي داشته ،براي مردم نمي خوانده و در دسترس ديگران قرار نمي داده است ، چه بهتر كه جهت جلوگيري از لو رفتن نام معشوقه اش با توجه به شرايط سنتي و مذهبي حاكم بر جامعه آن زمان در اورامان ، سوز درون خود را در اين دسته از اشعار سروده و در آنها مستقيماً به اسامي محبوبانش اشاره كند . وگرنه صيدي همان صيدي عاشقي است كه به دليل اينكه مرتكب گناه عاشقي شده اورا تكفير مي كنند و از او به نزد شيخ عثمان تويله اي شكايت مي برند و همچنانكه در ادامه خواهد آمد صيدي نيز در دفاع از خود ، شعر معروف « يا شيخ صه نعانم » را مي سرايد و براي شيخ مي فرستد و جالب اينكه اين شعر به شيوه اورامي جديد است و شاعر مي بايد صيدي دوم بوده باشد كه اگر صيدي آن عارفي است كه برخي ها معتقدند در اشعار تازه اش نمايان است و تنها در تعدادي از آنها آنهم با كلي محافظه كاري و با بكار بردن كلماتي چون ( چراغ ) و ( شيرين ) و ( ليلا) به معشوقش اشاره مي كند و به بقيه رنگ و بوي عرفاني مي دهد ، به كدام گناه تكفير شده است . آيا ساير شعراء همچون مولوي ، بيساراني و . . . از اين كلمات استفاده نكرده اند ؟ و آيا كسي آنها را تكفير كرده است ؟ 7ـ شبهه اي ديگر كه اين زمينه وجود دارد اين است كه چرا اشعاري كه به شيوه اورامي كهن هستند و نيز ملمعات صيدي بيشتر به شكل غزل و داراي اوزان عروضي مي باشند اما اشعار جديد او به شكل مثنوي ده هجايي اند . در پاسخ به اين شبهه بايد گفت كه در آن زمان گفتن شعر با لهجه اورامي و به شكل غزل مرسوم نبوده و اشعار ساير شعراي اورامي هم دوره او ، دليل بر اين مدعاست بنابراين صيدي اشعاري را كه براي ديگران نوشته و آنها را در دسترس همه قرار داده است به همان شكل مرسوم ( مثنوي ) نوشته ، كما اينكه صيدي به لهجه اورامي جديد هم ملمع و هم غزلياتي دارد ، شعر « شيرين په‌یوه‌نده‌ن » هرچند ده هجايي مي باشد اما به شكل غزل سروده شده ، به چند بيت از اين شعر توجه كنيد : شيــــــرين په‌يوه‌نده‌ن ، شيرين په‌يوه‌نده‌ن دوو ئه‌برۆی سيات به‌ هـــــــــه‌م په‌يوه‌نده‌ن دوو شيرازه‌ی قه‌وس ئۆسای غه‌يب ژه‌نده‌ن هه‌ر يه‌ك سه‌د په‌يكان وه‌ جه‌رگـم شه‌نده‌ن جه‌و ده‌سته‌ی زوڵفــــــان حه‌يران مه‌نده‌نان دامــــه‌ن يا شامـــــار يا خـــــــــۆ كه‌مه‌نده‌ن خاڵی جـــــــه‌مينت ، زوڵفــــی چين چينت چــــــــــوون دانه‌ و دامه‌ن سه‌يادان ته‌نده‌ن و نيز شعر « شه‌رابوو عه‌شقوو تۆ» كه چند بيت از آن در زير آمده است: شه‌رابـــــــــــوو عه‌شقــــوو تۆ ساف و زۆڵاڵا به‌ له‌زه‌ت وه‌ش بنــــــــــۆشيش تۆنــد و تاڵا مه‌ده‌ينه‌ش په‌ی كـــــه‌سێ ، تۆ دڵ نه‌وازی به‌ بێ مننه‌ت چ مــــــــــــــــۆحتاجی سواڵا مه‌بۆ مه‌ستی ئه‌به‌د هه‌ركه‌س مه‌نۆشۆش كه‌ ساقی پادشــــــــــــــــــــاهی زۆلجه‌لالا كه‌سێـــــــــــــــوه‌ن ئا كه‌سه‌ لێوه‌ن به‌زاهێر به‌ باتن عاقڵ و ساحێب كــــــــــــــــــــه‌ماڵا و در ميان ملمعاتش از اورامي جديد نيز استفاده كرده است . دقت كنيد : به‌ بالينــــــــــــم اگر ( تۆبه‌ينه‌ ئه‌ی حوور) ( نه‌داروو بێ ته‌ تاقه‌ت ، ئه‌ر گــنوو دوور) چـــــــــــرا (جارجار) نمي آيي به‌ خوابم (مـــــــــــه‌په‌رسی چه‌ينه‌ني ) بيمار رنجور نگــــــار من به‌ رخ گلگـــــــــــــــــــونه‌ داده‌ (مه‌واچی هوون و وه‌روه‌ن چــــه‌رمه‌وسوور) دو زلف عنبــــــــرين پخشان و روشـــــــــــن به هم ( تێكه‌ڵ بيه‌ن ) چوون صبح و ديجـور (وه‌ش) عاشق می كشد چشم سياهش به‌شاباشش سيه‌ســـــــــــرمه‌(كله‌ی توور) چه‌سود ار بعد از اين ( تۆ به‌ينـــــه‌ لاو من ) نمـــــــانده‌ چون تــن و ويرانه‌ معمـــــــــــــور (جــــه‌كۆنه‌ بژنه‌ڤــــــوو ده‌نگت نيه‌نم گۆش) چه سان بينم رخت (ديده‌م نيه‌نش نـــوور) (ته‌مــــاعۆ وه‌شبيه‌يما كێشه‌« صه يدی ») دوای درد عـــــــــاشق نيست دستــــــــــور در اينجا ما نيز ضمن اعتقاد به اينكه تنها يك نفر با تخلص ( صيدي ) شعر مي گفته و با تأييد گفته هاي آقايان كاردوخي و عثمان محمد هورامي و با تكيه بر ديوان صيدي كه توسط آقاي كاردوخي جمع آوري و منتشر شده است به ذكر مطالبي چند راجع به زندگي و اشعار صيدي مي پردازيم . لازم به ذكر است كه متأسفانه آقاي كاردوخي در بازنويسي اشعار دچار اشتباهاتي شده اند كه اگر به اشعاري از ديوان جمع آوري شده توسط ايشان اشاره شده است ، اشتباهات مذكور تا حد امكان مرتفع گرديده اند : زندگي صيدي : نام او « ملا محمد سليمان » فرزند سيد محمود بوده است . در سال 1199 در روستاي « خانگاه » از توابع شهرستان پاوه متولد شده و جهت تحصيل به اكثر شهرهاي اورامان رفته و از جمله در « شاره زور » درس خوانده است . بعد از اتمام تحصيلات ديني نزد « ملا جلال خورمالي » ، به شهر « اورامان تخت » بر مي گردد و در آنجا ازدواج كرده و به كار تبليغ ديني مي پردازد . در جواني معلم ديني « شيخ عثمان تويله اي » بوده است . و البته قريحه شاعري وي باعث مي شود كه همزمان با تدريس علوم ديني اشعاري را نيز بسرايد . وي در اشعارش به « صيدي » تخلص مي كرده كه با حرف « ص » نوشته مي شود به معني «گرفتار در دام ]عشق[ » ، كه خود او نيز در شعري كه دو بيت آن در زير آمده ، ضمن گله مند بودن از بي وفايي يار به آن اشاره مي كند : عه‌رزه‌ داشت به‌نده‌ي دڵ مه‌ند و رِه‌نجـــــــــــوور صه‌يدی دامی عه‌شق بة (صه‌يدی) مه‌شهــوور جه‌ ژه‌هـــــــراوي عه‌شق شــــه‌ربه‌ت چه‌شيده‌ هـــــه‌رگێز شــــادی و زه‌وق به‌ چـــــــه‌م نه‌ديده‌ . . . به طور كلي اشعار وي را مي توان از نظر مضمون به سه قسمت تقسيم كرد: الف) عارفانه ب) عاشقانه ج) اشعاري در توصيف طبيعت زيباي اورامان از نظر زبان سرودن اشعار، همچنانكه در سطور پيشين از كتاب تاريخ مشاهير كرد نقل شد چهار نوع شعر در ديوان اشعر وي به چشم مي خورد: اورامي كهن ، اورامي جديد ، فارسي و ملمعاتي به زبانهاي عربي ، اورامي و فارسي از نظر سبك سرودن اشعار نيز مي توان اشعار وي را به دو گروه اصلي 1ـ مثنويات ده هجايي ( كه اكثراً به زبان اورامي جديد سروده شده اند ) و 2ـ غزليات ( شامل غزلياتي به اورامي كهن ، فارسي و ملمعات ) تقسيم نمود .. در ادامه به نمونه هايي از اين اشعار اشاره شده است . الف) اشعار عارفانه در اينكه صيدي انساني متدين بوده و نقش عمده اي را در تبليغ و تدريس علوم ديني در آن زمان در شهر اورامان ايفا كرده كسی شكی ندارد . اشعار عرفاني زيباي اين شاعر گواه اين مدعاست . صيدي همچنانكه قبلاً ذكر شد اينگونه اشعار را كه در دسترس همگان قرار مي داده به شكل اورامي جديد سروده البته در ميان ملمعات و اشعار فارسي وي نيز از اين دسته اشعار يافت مي شود .به نمونه هااي از اين اشعار توجه كنيد . اورامي : ياران دێـــــــوانه‌ ، ياران دێــــــــــوانه‌ ئه‌بڵه‌ كه‌سێوه‌ن ،شێت و دێـــــوانه‌ چی دونيای فانی بســـــــــــازۆ يانه‌ به‌ ئاوايش وانۆ مــــــــــــــاوای وێرانه‌ دونيا مه‌نزڵێن وێــــــــــــــــرانه‌ فانی يانه‌ش ساز نه‌دان كه‌س جه‌ وێرانی . . . فارسي : يا رب به روح احمد صلوات صـــــــد هزاران بر شاه دين محمد صلوات صـــــــد هزاران بر ساكــــــــن مدينه آن ، پاك دل ، زكينه زين بنده كمينـــــــــــه صلوات صد هزاران بر شاه تاج لــــولاك ، سلطان عرصة خاك هر لحظه از دل پاك صلـــــوات صد هزاران بر نور پاك ياسين ، ختم رســــل شه دين بادا به روحش آمين ، صلـــوات صد هزاران برجد هردو سبطين،شب گردقاب قوسين في الغار ثاني أثنين ، صلــوات صد هزاران آن پيشواي عالــــــــــم ، مختار نسل آدم بر مقدمش دمـــــادم ، صلوات صد هزاران بر آن شفيع امت ، كــــــان سخا و رحمت سالار دين خلوت ، صلـــــــوات صد هزاران چون بشنوي تو نامش ، از بهـــر احترامش بفرست صد سلامش ، صلوات صد هزاران آن صاحب وسيله ، وآن مـــــــــادح فضيله بر تربتش رسيده ، صلوات صـــــــد هزاران آن امي سخن دان ، داناي ســـــــــر قرآن بادا بروحش از جان ، صلوات صــــد هزاران چون دين زچاريارش، دائم قــويست كارش بر هر يكي نثارش ، صلوات صــــــد هزاران (صيدي)درود احمدخوش دولتيست سرمد بفرست بر محمد ، صلوات صـــــــد هزاران ب) اشعار عاشقانه غير از چند شعر عارفانه و توصيف طبيعت بقيه اشعار صيدي عاشقانه بوده و نمي توان برداشت ديگري از آنها داشت حتي خود صيدي نيز نخواسته كه كسي از آنها برداشتي غير از اين داشته باشد چون در شعري به مجازي بودن عشق خود اشاره مي كند و از خدا مي خواهد اين عشق مجازي را به عشق حقيقي تبديل كند و مي گويد : مه‌جازين عه‌شقوو صه‌يدی يا الهي به‌ لطف خــــود حقيقي كن مجازم آنچنانكه از ذكر مستقيم نام ، در اشعاو وي بر مي آيد به نظر مي رسد صيدي در جواني عشق دو دختر را به دل داشته است . اولي دختري بوده به اسم « نشاط » فرزند بهرام نامي كه در ده « ژيوار » كه از قراي اورامان است زندگي مي كرده و صيدي با رفتن به آنجا دل به عشق او باخته و در چندين شعر مستقيماً از وي نام مي برد . به نمونه اي از اين اشعار توجه كنيد : 1ـ ئه‌ز ( ئورۆمۆن ) مه‌کانم بی و وه‌ڵاتم (سه‌روو پیری ) خــــوای گێره‌ن خه‌ڵاتم 2ـ برۆ ده‌روێش لـــڤۆ ســــــــه‌يرۆ وه‌لاتۆ نه‌نيشتـــۆ هيچ وڵاتێونه‌ ، نــه‌ســـــاتم 3ـ لڤۆ (ژيوار) مه‌بوو شێتوو(نيشــاتێ) (نيشاتێ) شێــوناش عه‌يش ونشاتم 4ـ (نشاتۆ كاكــه‌ بارۆمي ) خجـــــــڵنۆ خه‌مێش به‌رگم په‌ژاره‌ش بۆخـــــــه‌ڵاتم 5ـ چه‌نۆ ئاخ و خه‌مۆ من په‌ی(نيشاتێ) سيــــواو ئاخۆ ، نيۆهيچ ده‌ســـــــه‌ڵاتم 6ـ(نيشات) ئه‌رميرو مه‌ڵاي په‌رسه‌ دادم شكاتوو تـــــۆن شكاتوو تۆن شكــــــاتم 7ـ نه‌ژيڤـــانۆ مــــــــه‌ژیڤۆ بێ ته‌ ساتێ حه‌ياته‌منی ، حـــــه‌ياته‌منی ، حه‌ياتـم 8ـ نيا په‌ی تــــــــۆ قــــــــه‌رار و ژیوه‌ تاڵا به‌رێنی شـــــه‌ككه‌رم قــــــــه‌ندم نه‌باتم 9ـ ته‌خۆ نه‌بيه‌ وه‌فات هه‌رگێزچه‌ني من بيناييم! ، بۆ وه‌فـــــايێت به‌ر وه‌فــــــاتم 10ـئه‌ز ئه‌ردێوانه‌ وئه‌رشێت و سه‌رسام په‌كه‌م تــۆنی ته‌ ڤسته‌ن مۆشــــكڵاتم 11ـ ته‌مه‌م به‌ستێنه‌نه‌ ئا چاڵــــۆ زنجێ كه‌ده‌ی چا كه‌وسه‌ره‌ی ئاڤۆ حــــــــه‌ياتم 12ـ لڤــــۆنۆوه‌ ســـه‌روو تۆفوو جه‌حێڵی ده‌ره‌ك پيرنۆ شيه‌ن وه‌خت وســـــه‌عاتم 13ـ ته‌ فه‌رزا ، ده‌ی زه‌كاتوو نازه‌نينيت ئه‌زيچ ده‌روێش وته‌، سا ده‌ زه‌كــــــــاتم ترجمه‌ شعر : 1ـ شهر اورامان وطن من بود و خداوند روستاي « سروو پيري » را به من ارزاني داشت . 2ـ من همانند درويشان به مناطق مختلفي سفر كردم و در هيچ جا آرام نگرفتم . 3ـ به ژيوار رفتم و ديوانه «نشاط» شدم و او عيش و نشاطم را بر هم زد .4ـ نشاط دختر كاك بهرام مرا سرگردان خود كرد و غم او لباسم شد و ناراحتي و افسوس همچون هديه اي از طرف او به من پيشكش شد .5ـ با وجود آه و درد من براي نشاط ، بجز درد و آخ هيچ كاري از دستم بر نمي آيد 6ـ نشاط! اگر امير و اگر ملا هستي به شكايت من رسيدگي كن كه همانا تنها شكايت من ، شكايت از دست توست 7ـ زندگي كردن براي من بي تو غير ممكن است و تو براي من خودِ زندگي هستي 8ـ براي تو بي قرارم وزندگيم تلخ است ، تو شيريني(شكر و قندو نبات ) زندگي مرا برده اي 9ـ تو كه هميشه نسبت به من بي وفا بوده اي ، نور ديدگانم ! قبل از مردنم ، وفايي داشته باش 10ـ من اگر ديوانه هستم يا سرسام گرفته ام همه اين مشكلات را تو برايم بوجود آورده اي11ـ من همچنان به انتظار آن چاه زنخدان تو هستم كه آب حيات را از آن سرچشمه كوثر به من بچشاني 12ـ با اين كار جوان مي شدم هرچند كه پير هستم و ايام از دستم رفته است 13ـ بر تو فرض است كه زكات نازنيني خود را پرداخت كني ، من هم درويش تو هستم پس بيا و زكاتت را به من بده . و در جايي ديگر مي گويد : كاتێت زانـــــــا گێــــــره‌م قاره‌ پێسه‌و مووسای عه‌سام شاره‌ ( ژيــــوارم) كــــــه‌رد (زرێبار) ه‌ (نيشات)ئه‌ربه‌ی تۆم په‌ی ناره‌ ترجمه: هرآن ديدي غضبناك شدم و همچون موسي عصاي خود را بر زمين كوبيدم و روستاي«ژيوار» را تبديل به درياچه‌ « زريوار» كردم ، نشاط ! اگر چنانچه تو را به من ندهند . دومين دختري كه نامش در اشعار صيدي آمده « ريحان » نامي بوده كه با نام « ريۆن » از وي ياد مي كند . به شعر زير توجه كنيد : 1ـ ريۆن داخــــــــــــۆ باڵا ته‌ڤه‌ ، هـــــــــــــه‌زارێــو ده‌رده‌دارێنێ گرد كۆشته‌و ئا ديــــــده‌يته‌نێ ، ته‌ديدێت جادووكــــــــــــارێنێ 2ـ باڵات نه‌مـــــــــــامی نه‌وبه‌رۆ، ديدێت نه‌رگسي مامــــــه‌رِۆ كۆڵمێت ساڤـــــــــــۆدلێ ده‌رۆ، مـــه‌مێت مـــــــه‌ره‌جيۆنارێنێ 3ـ زوڵفێت گـــــــرنج و خاوه‌نێ ،سه‌رلــــــــــووله‌نێ سياوه‌نێ چنووروو رِاگــاو كـــــــــــاوه‌نێ ، كه‌مـــــــــــــه‌نده‌ يا شاماره‌نێ 4ـ گه‌رلـــــــــۆمه‌نۆ، ئه‌گه‌ر مه‌نۆ ، ئه‌زعاشقـــــــــــــۆ باڵاو ته‌نۆ پی دينه‌ با ته‌پڵــــــــــــــم ژه‌نۆ ، وه‌س نيا خاســـــــــم ياره‌نێ 5ـ ئه‌شكت پێسه‌ش وسته‌ن كه‌لێم،بيه‌ن باعێس په‌ی خجڵنێم سه‌ر تا واروو نه‌ تۆ زێڵێــــــــــم حه‌رفــــــــــــێ تۆنـــــێ دياره‌نێ 6ـ بي مێرغوزار دونيا ته‌مۆم ،چه‌نی ئاڤۆ هه‌رســـــۆ چه‌مــۆم كه‌ي مه‌ينه‌ تۆ ، ياگـــــــۆ خه‌مــــــــــۆم ،ديدێ من ئێنتێزاره‌نێ 7ـ زيدم چۆڵــــــۆ ماوام به‌ڕۆ ، پیمه‌ینه‌مــــــۆ په‌ی ته‌ هـــــــه‌ڕۆ تا كه‌ی ئه‌ڤــــــــداڵ مشيۆ به‌رۆ، به‌رگــــــــوو له‌شيم ده‌واره‌نێ 8ـ تاڵه‌م كه‌مــــــۆ ، خه‌مێم فرۆ ، په‌ی ته‌م پۆشان به‌رگوو كفۆ من ئادوو به‌ينه‌م هه‌ر يڤــــــۆ ، به‌ڵام تۆ مــــۆڵـــــــه‌ت داره‌نێ 9ـ ئه‌ز مه‌جنـــــوون ووێڵـــــوو ته‌نۆ ، شێت وئه‌راگێڵـــــــوو ته‌نۆ دايم چــــــه‌نی خێڵۆ ته‌نۆ، كــــــۆمێم چنـــــــه‌م بێــــــزاره‌نێ 10ـ تۆنی حه‌يات و نه‌فــــــه‌سم ،ساسێ مه‌نام كه‌را كه‌سم كه‌لامۆڵاو بابۆيــــــم قه‌ســــه‌م ، من هه‌رئێده‌م گـــــۆفتاره‌نێ 11ـ سا وه‌س چه‌نيم تۆنــــدي كه‌ره‌ ،دالێوه‌ خه‌مخواريم كه‌ره‌ بافته‌ن كه‌روو راتنه‌ سه‌ره‌ ، ئه‌رته‌ قسێت هــــــــــــه‌مواره‌نێ 12ـ ئه‌گـــــــه‌ر تۆ قـــــــــــه‌وڵت سادقۆ ، پێسه‌و ياران موافقــۆ وه‌س ده‌ره‌ ،جــــــه‌فاو عاشقــــــۆ ، فه‌قيــــــره‌نێ ، هه‌ژاره‌نێ 13ـ (صه يدي) فدێو سيمين له‌شۆن ، گرفتاروو باڵا وه‌شــۆن خه‌ياڵش لاو ديده‌ رِه‌شـــــۆن چه‌م سياوێش ده‌كــــــــــــاره‌نێ ترجمه شعر : 1ـ ريحان ! به خاطر قد و بالاي تو هزاران نفر دردمندند ، همه كشته چشمهاي تواند و چشمان تو جادوكارند2ـ قد و بالاي تو چنان نهالي نورس است و چشمهايت همچون گلهاي نرگس منطقه مامَرو( نام منطقه ايست در اورامان ) ، گونهايت مانند سيبهاي سرخي است در دره (كه قسمتي از آن با نور آفتاب سرخ شده ) و سينه هايت انگار دو انار هستند . 3ـ زلف تو پيچيده است و به پايين ريخته و سر زلفت پيچ در پيچ و سياه ، همانند گياه چنور كه بر راه كوه درآمده باشد ، نمي دانم كمند است يا شاه مار ؟ 4ـ اگرچه مرا مورد سرزنش قرار دهند يا از اين كار منعم كنند ، من عاشق قد و بالاي تو هستم ، بگذار بخاطر اين مسلك طبل رسوايي مرا به صدا درآورند ، اين برايم كافيست كه تو يار خوب من هستي . 5ـ عشق تو ذهنم را مشغول كرده و باعث سرگرداني من شده است ، اگر سرتاسر قلبم را بگردي فقط سخنان تو در آن وجود دارند 6ـ از اشك چشمان من سراسر دنيا به مانند سبزه زاري شده است ، اي سنگ صبورم تو كي مي آيي ؟ ديدگانم به انتظارت نشته اند 7ـ موطنم خالي از سكنه و مأوا و منزلم بيابان است ، به خاطر تو گِل بر سرم ريخته ام ، تا كي بايد خانه بدوش باشم و لباس تنم سياه چادر ؟ 8ـ طالعم كم و غمم زياد ، به خاطر تو كفن پوشيده ام ، من بر سر قول خود هستم ولي افسوس كه توعهدشكني . 9ـ من همچو مجنون به دنبال تو مي گردم و ديوانه و سرگردان شده ام ، هميشه با ايل و طايفه تو هستم و اقوامم از من بيزارند . 10ـ زندگي و نفس من تو هستي بگذار كسانم به خاطر اين مرا مورد سرزنش قرار دهند ، به كلام الله(قرآن) پدرم قسم كه اين، تنها حرف من است .11ـ پس بيا و كمتر با من تندي كن ، ذره اي غمخوارم باش ، اگر حرفهاي تو هم كمي آرام تر باشند من سرم را در راهت فدا مي كنم .12ـ اگر در قول صادق و مانند يارانِ موافق هستي كمتر اين عاشق را جفا بده ، فقير و بي كس و كارم .13ـ (صيدي ) فداي آن سيمين بدن است و گرفتار آن خوش قد و بالاست ، هميشه فكر و ذكرش پيش سياه چشمان است و اين چشمان سياه او را به اين وضع انداخته اند . صيدي در اشعارش به دو نام « شيرين » و « وه نه وشه » نيز اشاره مي كند ولي به نظر من اين دو نام اسامي خاصي نيستند همانند اسامي ( چراغ ) و ( ليلا ) فقط براي اشاره به محبوب ، مورد استفاده قرار گرفته اند . ج) غزليات فارسي همانگونه كه قبلاً ذكر شد در ميان غزليات صيدي غزلهايي به زبان فارسي وجود دارد در اينجا به ذكر نمونه اي از اين غزليات مي پردازيم : ( شعر زير با الهام از شعري از جامي سروده شده است ) غزل فارسي : باز نــــــــواي سخنـــــم آرزوست نظم خوش سحر وفنــم آرزوست خــــــواندن شعر مَلَكِ شاعـــــران «جامي» جامي وطنـــم آرزوست شاد برحمت بود آن كس كه گفت « باز هــــواي چمنـــم آرزوست » خاطـــــــرم از مدرســه دلگير شد جلـــــوه ســـرو و سخنم آرزوست ساقي مــــي ريز و مي اندركفش ساقـــــي سيمين بدنــم آرزوست انجمني جمـــــع ، درآن دوستـــان عيش در آن انجـــمنــــــم آرزوست باز پـــــــريوار بتــــي ،ديـــــــــده ام عاشــق و شيــــدا شدنم آرزوست از هـــــوس قامــت چـــــــــــالاك يار ســـــرو سهـــــي ، نارونم آرزوست سوختـــــم از حســـرت آن خال رخ مشك غــــــزال ختنــــــــم آرزوست هست عقيــــــق يمنـــــي لعــل او لعل و عقيـــــــق يمنـــــــم آرزوست چــــون به رخ سيب زنم بوســـه اي عيب مكـــــن كان زقنـــــــم آرزوست گر بكشــــــــــــد يار مـــــــرا با طناب از ســـــر زلفش رسنــــــم آرزوست ( صيدي)! از آن برقــــــــع گل رنگ او از پس مـــــردن كفنـــــــــــم آرزوست * * * د) ملمعات از انواع قالبهاي شعري صيدي مي توان به ملمعات جالب وي اشاره كرد كه به زبانهاي عربي و فارسي و اورامي ( هر دو شيوه ) مي باشد به عنوان نمونه به شعر زير كه ملمعي به عربي و فارسي است توجه كنيد : 1ـ تا شد غم تو يارم در دل نمـــــــــاند شادي الآنَ غيرٌ حًبِك لا شيءَ في الفــــــــــــــــؤادي 2ـ عــــــــــزم سفر چو كردم از كوي تو بناچار ما حــاجتي بــــــــــــزادٍ الحُبُ مِنــــــــكَ زادي 3ـ بس روزها كه تا شب نالــــم من از فَراقت كَــــم ليلهً الي الصبح مِن هجــــــــــركَ اُنادي 4ـ با عاشقــان به كويت خوش بود گفتگويت يا ليتَ كُنتُ منهــــــــم اذ قُلـــــــــتَ يا عبادي 5ـ مارااميد وصل است چون قصدتو فراق است اني لاَجــــلِ قَصــــــدِك جاوَزتُ مِن مُــــــــرادي 6ـ (صيدي) نوازشش كن چــون بندگان وگرنه بالحُــزنِ وَالتأسُف قــــــد تاهَ في البـــــــــوادي معني مصرعهاي عربي : 1ـ اكنون بجز عشق تو چيزي در قلب من نيست 2ـ هيچ نيازي به توشه راه ندارم چون عشق تو توشه راهم است 3- چه شبها كه تا صبح من از هجر تو مي نالم . 4ـ اي كاش من نيز جزء آنهايي بودم كه خطابشان قرار دادي «اي بندگانم» 5ـ من به خاطر قصد تو از مراد و منظور خودم گذشتم 6ـ صيدي را همچون بندگان بنواز وگرنه با اندوه و تأسف سر بر بيابان خواهد گذاشت . دوران پيري صيدي : صيدي علاوه بر كار تدريس علوم ديني جهت امرار معاش خود به باغداري نيز مي پرداخته ، محل زندگي او در شهر اورامان تخت بوده و باغ وي نيز در اطراف محلي بوده كه هم اكنون روستاي « سه روو پيري » در آنجا واقع است . در مورد وجه تسميه اين روستا دو روايت وجود دارد : قول نزديك آن است كه به دليل اينكه اين روستا تقريباً در پشت مقبره و زيارتگاه « پير شهريار» واقع شده است آن را به اسم « سه روو پيري » خوانده اند . اما داستان ديگري در اين خصوص وجود دارد كه آقاي عثمان محمد هورامي در مقاله خود چنين از آن ياد مي كند : صيدي در دوران پيري توانايي سركشي مرتب به باغ خود را نداشته و در محلي كه اكنون روستاي مورد اشاره آنجا واقع شده اقدام به ساختن يك خانه مي نمايد با توجه به اينكه در آن محل كس ديگري منزل نداشته مردم از او مي پرسند « سه‌روو پیری چێش که‌ری ؟» و او در جواب مي گويد : مي خواهم خانه اي در اينجا بسازم و به اينجا كوچ كنم . به همين دليل مردم اين مكان را « سه‌روو پیری » خوانده اند . بعداً نيز تعدادي از باغداران اورامان كه باغاتشان در آن محل واقع بوده به آنجا آمده و خانه اي براي خود ساخته اند و به اين ترتيب اين روستا شكل گرفته . البته خانه اي كه صيدي ساخته هم اكنون نيز وجود دارد و نواده هاي وي در آنجا ساكن هستند و داستان مذكور را نيز قبول دارند( ترجمه و نقل از نوشته هاي عثمان محمد هورامي ) . دليل نامگذاري روستاي « سه روو پيري » هر چه باشد واقعيت امر آن است كه صيدي در اواخر عمر خود به آنجا كوچ كرده و تا آخر عمر در آنجا مانده و در قبرستان اين روستا نيز مدفون است . هنگامي كه به سن 60 سالگي مي رسد از گذشت ايام جواني اش شكايت مي كند و به دنبال كسي مي گردد كه به عنوان استاد ، او را ارشاد كند تا راه طريقت را برگزيند . صيدي اين مباحث را در شعري به صورت زير مطرح مي نمايد : 1ـ جه‌ڤۆنيم شي مه‌زوون لاو كێ به‌روو داد خـــــــــلل اندر اســـــــــاس عمـــــــــر افتاد 2ـ سه‌روو پيـــري نيۆ پيرێ ، بلـــــــوو لاش كــــــــه‌ما را تـــــــــوبه‌ تقـــــــــوی دهد ياد 3ـ چوار پۆزێــــم ژمۆرێ ساڵۆ ئه‌مــــــــريم گهـــــــــي با شـــادی وگــــــاهی به‌ناشاد 4ـ گـــــر از احسان و طاعــــاتم تو پرسي سه‌روو پووشی نه‌ئێـــــــدم هه‌ن نه‌خۆ ئاد 5ـ به‌ره‌م ئه‌مـــــــرێ فـــــــراوان پێسه‌ زۆنه‌ از اين (شصتــــه‌ ) رسيــــدم تا به‌ (هفتاد) 6ـ خڕه‌ په‌ی دونيه‌ي ، مــــايه‌ي بێ وه‌فانه‌ كــــــه‌ هيچست و نـــــدارد هيـــــــــچ بنياد 7ـ كه‌ها كۆچ كه‌رمێ ، كوچێ دونياي ئاخر ولي مشكـــــل بود بي توشـــــــــــــه‌ و زاد 8ـ فره‌ گێڵــوو حه‌كيمــــــــێ يۆزوو په‌ی وێم كه‌ حاذق باشــــــــــــــــد انــــــدر فن ارشاد 9ـ وزوو جه‌مـــــرێوه‌ وێم نه‌ی ئاستـــــۆنه‌ش چـــــو شاگردان كنم خدمـــــــــت به‌ استاد 10ـ ملــــــــوو به‌ڵكم به‌ من كێشۆ چلێـــــوه‌ شـــــــود پاك اين تن مـــــــردار فســــــــــاد 11ـ مه‌بۆ پۆك ،پی چلێ من زێڵ و جه‌سته‌م به‌ آتش نـــــــرم خـــــــــــواهــــد گشت فولاد 12ـ حه‌كيمێو هه‌ن پێسةو لوقمۆن ملوو لاش كــــــــه‌ پيش او مـــــــــــــريدانند زهـــــــــــاد 13ـ ئه‌گــــه‌ر ته‌ پير و پيـــــرێت بؤ تكــــــــاكار شـــــوي ( صيــــــــــــــــدي ) ز نار دوزخ آزاد ترجمه: 1ـ جوانيم رفت نمي دانم دادم را پيش چه كسي ببرم ؟ و خلل اندر اساس عمرم افتاد 2ـ سر پيري ، پيري نيست كه پيش او روم كه به من توبة تقوي ياد دهد 3ـ چهار (15) از عمر خودم را شمردم ( يعني 60 سال ) گاهي با شادي و گاهي بناشاد 4ـ گر از احسان و طاعاتم تو پرسي ، سر مويي ( كاهي) نه از اين دارم و نه از آن 5ـ گيريم عمر زيادي داشته باشم اينطور فكر كن كه از اين 60 سالگي به هفتاد سالگي برسم 6ـ مشغول شدن به اين دنيا نتيجه اي جز بي وفايي آن ندارد كه هيچست و ندارد هيچ بنياد 7ـ هرآن ، امكان دارد به سراي آخرت كوچ كنيم ولي بدون توشه و زاد سفر اين كوچ كردن مشكل است 8ـ بسيار مي گردم تا حكيمي را براي خودم پيدا كنم كه در فن ارشاد صادق باشد 9ـ مدتي خودم را در آستانش اندازم و همانند شاگردان به استاد خدمت كنم . 10ـ مي روم شايد كاري كند كه من چله اي بكشم ، تا اين تن مردار فاسد پاك شود 11ـ با اين چله دل و بدن من پاك خواهد شد همچنانكه فولاد با آتش نرم مي شود 12ـ حكيمي همچون لقمان وجود دارد و پيش او خواهم رفت كه زاهدان مريد اويند . 13ـ صيدي اگر تو پير باشي و پيري هم شفيع تو باشد ، از آتش دوزخ رها خواهي شد . منظور صيدي از پير در اين شعر « شيخ عثمان تويله اي » بوده است . بعد از اين صيدي به پيش استاد مي رود و خليفه‌ شيخ در اورامان تخت مي شود . اما اگر به شعري كه صيدي براي « نشاط» گفته بود نظري دوباره افكنيم مي بينيم كه اين شعر در دوران پيري صيدي سروده شده است دليل آن نيز اين است كه صيدي اشاره مي كند كه : لڤـــــۆنه‌وه‌ ســه‌روو تۆفوو جه‌ حێڵی ده‌ره‌ك پيرنۆ شيه‌ن وه‌خت وسه‌عاتم ( يعني : به دوران جوانيم برمي گشتم ، به درك كه پير هستم و زمان جوانيم گذشته است ) بنابراين صيدي در دوران پيري نيز همچنان اشعار عاشقانه مي سروده است . ساير علماء ديني و دراويش كه در اورامان بوده اند از دست او به « شيخ عثمان تويله اي » شكايت مي برند كه صيدي ( همان ملايي كه در جواني مدرس ديني شما بود و اكنون نيز خليفه‌ شماست ) سر پيري با سرودن اشعاري كه در آنها نام دختران را هم ذكر مي كند ، آبروي ما و شما را برده است . صيدي پس از شنيدن اين ماجرا نامه اي منظوم به شيخ مي نويسد و درآن با ظرافتي خاص ضمن اشاره به اسامي تعدادي از عشاق معروف به دفاع از خود مي پردازد كه ذكر آن در اينجا خالي از لطف نيست : يا شێخ صه‌نعـــانم ، يا شێخ صـــه‌نعـــانم عــــاشق په‌ی ته‌رسا ، من چوون صه‌نعانم بێ باك جــــــه‌ تانه‌ی مـــه‌نا و مه‌نــــــــعانم چوون(يه‌عقوب)داغدار په‌ی (مــاي كه‌نعانم) (وامێق ) په‌ی ( عوزرا ) زوڵف عــــــه‌نبه‌رينم (فـــــه‌رهاد)جه‌ حه‌سره‌ت خاڵی(شيرين)م جه‌(به‌هـــــــــــــرام )به‌دته‌ر من نمــه‌دپۆشم (گوڵـــــه‌ندام) سه‌نده‌ن فام چه‌ني هۆشم (مه‌جنــــــوون)ی (لـــــه‌يل)م بيابــــان گێڵم عــــــالـــــــه‌م مه‌زانان په‌ی لـــــــه‌يلێ وێڵم زه‌ده‌ی ( گوڵجـــــــــــه‌مين ) وه‌نه‌وشه‌ خاڵم هــــــا جـــــــه‌لاش هۆشم ، فكرم ، خياڵم من چــون سالێكان رِای عــه‌شقم دايێم يا شێخ لاقـــــــــه‌يدم جه‌ لـــۆمه‌ي لايێم نه‌واچــان پی ده‌رد هــــــــه‌ر من مۆبته‌لام سه‌دكه‌س هه‌ن چـوون من به‌ ئايه‌ی كه‌لام هه‌زار كه‌س وه‌ی ته‌ور شێــوه‌ش ئی بازين نيـــــــم به‌ حه‌قيقه‌ت نيم به‌ مــــــــه‌جازين تا مـــــــه‌جاز نه‌بـــــۆ حـــــــــه‌قيق نمــــه‌بۆ حــــــــه‌قيق بێ مـــــــه‌جاز ته‌حقيق نمه‌بۆ ئه‌ر حـــــه‌قيقه‌ته‌ن ئه‌ر مــــــــه‌جازی يه‌ن دڵـو من په‌ی ئه‌و به‌ خــــــــــــــــوا رازي يه‌ن گــــرد جه‌ من فێشتـــــــــه‌ر حاڵشان فه‌نان داخــــم هه‌ر ئێده‌ن هــــــه‌ر په‌ی من مه‌نان گــــرد جه‌ هام ده‌ردي من حاشا كـــــــه‌ران سا خـــــــــه‌ڵقان به‌يان ته‌مــاشا كـــــــه‌ران ئه‌ر عـــاشق نه‌بان يه‌كســـــه‌ر مه‌ڵا و شێخ فتـــــــــــــوا بۆ ( صه‌يدي ) سه‌ر بڕان به‌ تێخ در نهايت صيدي در سال 1265 هـ ق و در سن 66 سالگي دار فاني را وداع مي گويد و در همان روستاي محل زندگيش به خاك سپرده مي شود . در پايان به عنوان حسن ختام اين نوشتار يكي از زيباترين اشعار صيدي با نام « هاره سه خته ني » را تقديم مي كنم . توضيح اينكه هاره نوعي آسياب است متشكل از دو سنگ دايره اي و صاف كه بر روي همديگر قرار گرفته و سنگ زيرين ثابت و سنگ زبرين با دسته اي كه بر روي آن وصل شده با دست به حركت در مي آيد و گندمي كه به داخل آن ريخته مي شود به شكل آرد از لابلاي دو سنگ بيرون مي آيد . هم اكنون نيز در اكثر روستاهاي اورامان از اين نوع آسياب استفاده مي شود . اين شعر مناظره ايست بين صيدي و سنگ آسيابي كه « شيرين » مشغول آرد كردن گندم بوسيله‌ آن است : هاره‌ سه‌خته‌نی هاره‌ سه‌خته‌نی ، هاره‌ سه‌خته‌نی تۆ خۆ كه‌م قيمه‌ت سه‌نگي سه‌خته‌ني چي بــــــوڵند ئێقباپ ساحێب بــــه‌خته‌ني يار ئامان وه‌لات ، جه‌هــــــــــــد و جه‌خته‌ني تراشيـــده‌ي ده‌ست ســــــه‌رئۆستادی باش جه‌ستــه‌ت پڕزه‌خمی قوڵنگه‌ی ســه‌نگتاش يادگـــــــــار ئۆســـــــای قــه‌ديم زه‌مـــــــانان ده‌س ئاسی ده‌س كێش خـــــــه‌ياته‌ خامان چمـــــــان تاشيای تيشةه‌ی فــــــه‌رهاد بێ ده‌سته‌ت جــــه‌ نه‌مام داری شمشـــــاد بێ ئارۆ قيبلــــــه‌و مـــــــن به‌ له‌نجــــــــــه‌ و لاره‌ ته‌شريفش وه‌ لای تـــــــــــۆ ئارده‌ن هــــــاره‌ شيـــــــــرينه‌ن نيشته‌ن دانه‌ مـــــــه‌دۆ پێش هاره‌ش هار كــــــــه‌رده‌ن ده‌ور مه‌دۆنه‌ وێش مه‌گێڵۆ به‌ ده‌و چـــــوون چه‌رخی چه‌پ گه‌رد هه‌ياهووش گه‌رمه‌ن مــــــــــــه‌ناڵۆ جه‌ ده‌رد دوو ليمـــــــۆی وه‌ش بۆش ته‌رحی شه‌مامه‌ جمـــــــــــــــه‌جمشانا نه‌ يه‌خـــــــــه‌ی خامه‌ كـــه‌س چــــــــوون تۆ ئازيز جه‌ لای يار نه‌بی هــــــاره‌ چی وه‌شيه‌ ، ساچی هار مه‌بی تای تــــــۆڕڕه‌ی زوڵفان سيــــــاي عه‌نبه‌ر بۆ ســـــــــه‌رئاوێز كــــــــــــــه‌رده‌ن تا وه‌بانی تۆ ده‌خيلــــه‌ن ده‌ستت به‌ ده‌ستـــــی يــــاره‌ن په‌نجـــه‌ش ريش نه‌بۆ هـــــــــــاره‌ هاواره‌ن شيـــــــرين به‌ســـــــه‌د ناز مه‌كێشۆ ده‌سته‌ دانه‌ مــــه‌دۆ پێت چـــــــــــــوون ئاوات واسته‌ دانه‌ش مه‌ســـانی چـــوون سته‌م كـــــاران مــــه‌كه‌ريش وه‌ گه‌رد تــــــــــــووتيای شاران تاقـــــه‌ت شی جـــــــه‌ لام واتم: ئه‌ی هاره‌ به‌ مـــــــــه‌وداي ئه‌ڵمــــــــــاس پاره‌ بی پاره‌ تۆ ده‌ستی شيــــــرين ده‌ستـــــه‌ كێشتـه‌ن ئاواتت بـــــــــــــــڕيان ناڵــــه‌ی چێشتـــــه‌ن تۆ په‌نجه‌ی شيـــــرين كه‌وته‌نت وه‌ســــــــه‌ر چی ساريش مه‌بـــــــــۆ زامــــــــانی خه‌ته‌ر با مــــــن بناڵــــــــــوو روان تا شــــــــــه‌وان زه‌ده‌ی هيجــــــــــــــــــرانم ده‌ردم بێ ده‌وام هاره‌ی هه‌راسان هه‌رده‌ی هـــــــــه‌رده‌ گێڵ كه‌م ده‌ور ده‌نه‌ وێت چــــــــــوون دێوانه‌ی وێڵ ئانه‌ شيــــــرينــــه‌ن دڵبــــــــــــــه‌ر دڵستـان دل چێت مــــــــه‌سانۆ به‌ مــــــه‌كر و داستان به‌ بين و به‌قـــــــاش هيچ مـــــــــه‌به‌ خـــه‌ڕه‌ جه‌فاش ســـــــــــــه‌دباره‌ن وه‌فاش يه‌ك زه‌ڕه‌ چه‌نی كـــــه‌س تا سه‌ر هـــــه‌رگێز يار نيه‌ن ياری ساحێب شــــــــه‌رت وه‌فـــــــادار نيه‌ن كاتێ مـــــــــــه‌زانی هــــــۆر ئیزا به‌ قــــه‌س چوون بێ به‌ينه‌تان جه‌ تۆش كێشـــــا ده‌س شی به‌ مــــــاوای وێش ته‌شـريف به‌رده‌وه‌ تــــــــــــــــۆش ئاستی وه‌ لای داخ و ده‌ردوه‌ كۆتا بی سه‌دا و نه‌عـــــــــــــــــره‌ته‌ و ده‌نگت بێ قيمه‌ت كه‌وتی كه‌ساس بی ســــه‌نگت به‌ دڵـــــه‌ی پڕ ســــــــــۆز مـــــــه‌ينه‌ت باره‌وه‌ پێچیــــــــــــــــــــــــای به‌ ده‌رد دووری ياره‌وه‌ ئه‌وســـــــــــــا چه‌نی زام بێ ده‌وای خــه‌ته‌ر مات مه‌بی بێ ده‌نگ جـــــه‌ (صه‌يدی) به‌ته‌ر پاسخ سنگ به صيدي : صه‌يدی عار نيه‌ن صه‌يدی عار نيه‌ن، صه‌يـــــــــــدی عار نيه‌ن هه‌ر كه‌س عاشقه‌ن ناڵــــــه‌ش عار نيه‌ن ئێمه‌يچ ناڵـــــــه‌مان خـــــــــۆ بێ كار نيه‌ن كه‌س جه‌ ده‌ردی كـــــــه‌س خه‌به‌ردار نيه‌ن منيچ دێــــــــــــــــوانه‌ي خــاڵی شيـــــرينم پابه‌ندي تای زوڵف بۆ عــــــــــــــــه‌نبه‌رينم به‌ڵام ئێـــــد شيـــــــــــــرين ئه‌يامان نيه‌ن چوون خواجه‌ غه‌مخوار غــــــــۆڵامان نيه‌ن هه‌رگێز چه‌نی كه‌س تا سه‌ر نه‌سـاته‌ن شه‌رتش ئێقرارش وه‌فاش يه‌ك ســـــــاته‌ن تا مه‌يــــۆ وه‌لام ڕه‌ندی جــــه‌مين گـــــــوڵ خـــــه‌وفی هێجرانش مه‌نيشـــــۆم نــــه‌دڵ ئه‌و ساتـــه‌ شيـــــرين مه‌كێشـــۆ ده‌سته‌م مـــــاوه‌رۆ به‌ ســـۆز زامانی خـــــــــه‌سته‌م جه‌ خه‌وفی لواش جه‌ستـــــه‌م نه‌ له‌رزه‌ن هاواروهه‌ی داد، هه‌ی هــــــــــــانام به‌رزه‌ن گيــــرووده‌ی هێجران دايێم بێ كـــــه‌يفه‌ن كافر گيرووده‌ي هێجران بۆ،حـــــــــــــــه‌يفه‌ن ياران يه‌ ســــــــه‌نگه‌ن ته‌نش خــــاشاكه‌ن جه‌سته‌ی مه‌ينه‌ت بار من ته‌مــــــــاشاكه‌ن يه‌ سه‌نگه‌ن وه‌ی ته‌ور مه‌ســــــۆچۆ به‌ تاو دڵ قه‌تره‌ی هوونه‌ن چوون نه‌بـــــــــــۆ به‌ ئاو (صه‌يدی ) جه‌ هێجران شۆخی جه‌مين لاڵ سا په‌ی چێش نه‌بۆ به‌ كـــــۆگــــــــاي زۆغاڵ تهيه : عبدالله حبيبي منابع : تاريخ مشاهير كرد ، بابا مردوخ روحانی جلد اول انتشارات سروش 1364 شاعران كرد پارسی گوی ، سيد عبدالحميد حيرت سجادی سنندج 1364 مجله‌ رامان شماره 103 و 107 ديوان صيدی ، گردآوری محمد امين كاردوخی ف سليمانيه 1971 ديوان اشعار وحشی بافقی ديوان بيسارانی ، حكيم ملا صالح چاپ 1375 سنندج ديوان ولی ديوانه ، محمد صديق صفی زاده ، انتشارات كردستان ، چاپ دوم http://www.hatav2.blogfa.com

روزهاي آخر دانشگاه

خداحافظ دوستان خوب دانشگاهيم

اي مسافر ! اي جدا ناشدني ! گامت را آرام تر بردار ! از برم آرام تر بگذر ! تا به کام دل ببينمت .
بگذار از اشک سرخ گذرگاهت را چراغان کنم .
آه ! که نميداني ... سفرت روح مرا به دو نيم مي کند ... و شگفتا که زيستن با نيمي از روح تن را مي فرسايد ...
بگذار بدرقه کنم واپسين لبخندت را و آخرين نگاه فريبنده ات را .
مسافر من ! آنگاه که مي روي کمي هم واپس نگر باش . با من سخني بگو . مگذار يکباره از پا در افتم ... فراق صاعقه وار را بر نمي تابم ...
جدايي را لحظه لحظه به من بياموز... آرام تر بگذر ...
وداع طوفان مي آفريند... اگر فرياد رعد را در طوفان وداع نمي شنوي ؟! باران هنگام طوفان را که مي بيني ! آري باران اشک بي طاقتم را که مي نگري ...
من چه کنم ؟ تو پرواز مي کني و من پايم به زمين بسته است ...
اي پرنده ! دست خدا به همراهت ...
اما نمي داني ... نمي داني که بي تو به جاي خون اشک در رگهايم جاريست ...
از خود تهي شده ام ... نمي دانم زمانی که باز گردي مرا خواهي ديد ؟؟؟

---